Sản xuất

'Săn' hàng tấn cá ngừ đại dương nhưng ngư dân không lãi

MẠNH TRÂM TRÂN • 21/11/2026 07:10

Thời tiết trên biển thuận lợi, nhiều tàu đi đánh bắt trở về cập cảng cá Đông Tác (phường Phú Yên, tỉnh Đắk Lắk). Khi gió mùa Đông Bắc thổi mạnh, cũng là lúc ngư dân vào vụ chính “săn” cá ngừ đại dương ở vùng biển Đặc khu Trường Sa. Thế nhưng lúc xuất bến giá dầu tăng cao, ngư dân không lãi.

20251225_085923_1-3ff3d1a13d4cfafe9899cf779b32f293.jpg
Cá ngừ đại dương ở cảng cá Đông Tác, phường Phú Yên, tỉnh Đắk Lắk. Ảnh: Mạnh Trâm Trân

Bò gù chật ních tàu nhưng lãi không nhiều

Tàu cá mang số hiệu PY96499TS do ông Đặng Văn Lực làm thuyền trưởng cập cảng Đông Tác. Thành quả cho những nỗ lực sau chuyến biển dài ngày là hơn 2 tấn cá ngừ đại dương.

Ông Lực cho biết: Tàu rời cảng đi câu gù vùng biển Đặc khu Trường Sa hơn 1 tháng. Thời tiết trên biển thuận lợi, không chỉ tàu ông mà nhiều tàu cùng đánh bắt chung một vùng biển đều trúng bò gù (ngư dân ở đây gọi cá ngừ đại dương là bò gù). Đánh được 2 tấn bò gù, được thương lái mua với giá 110.000 đồng/kg, nhưng lãi không bao nhiêu.

Theo ông Lực, giá bò gù thời điểm này năm ngoái 100.000 đồng/kg, nay tăng lên 110.000 đồng/kg, thế nhưng ngư dân ... méo mặt do giá dầu tăng, từ 26.000 đồng/lít, tăng lên 30.000 đồng rồi 31.000 đồng/lít.

20251225_085829_1-aa36b67802165025a76ecdb48eabb317.jpg
Tàu câu cá ngừ đại dương cập cảng cá Đông Tác, phường Phú Yên, tỉnh Đắk Lắk. Ảnh: Mạnh Trâm Trân

Tàu cá PY96488TS do bà Trần Thị Quy- chủ tàu - đã cập cảng Đông Tác. Thành quả cho những nỗ lực sau chuyến biển dài ngày là 30 con cá ngừ đại dương. Chuyến đi về bán cá được 230 triệu đồng, trừ tổn (chi phí dầu, đá cây ướp cá, gạo…) 200 triệu đồng. "Còn lại tôi đưa hết cho bạn tàu 5 người, mỗi lao động được 6 triệu đồng, chủ tàu không có một đồng. Trong khi đó, trước khi xuất bến chủ tàu luộc đầu heo, đặt bình bông, bát nước cúng bà cậu theo phong tục miền biển”, bà Quy nói.

Đi 1 trăng, nằm lại 2 trăng

Ông Nguyễn Văn Quang, một ngư dân đi bạn đánh bắt cá ngừ đại dương cho hay: Đi câu bò gù dùng đèn pha nhử cá đến ăn câu. Nơi đi phải tránh đêm không trăng. Trước đây tàu bò gù xuất bến 21 âm lịch, lúc đó trăng nửa đêm (nửa đêm trăng mọc), là đêm trăng cuối cùng của mùa trăng, chạy đến nơi, ngư dân thả thúng câu mực làm mồi câu gù. Đến mùng 9 (âm lịch) tháng sau có trăng non, tàu vào bờ. Thế nhưng chuyến đi dài ngày chưa đủ tháng, số lượng cá câu được ít nên tàu nằm lại trên đảo 1 trăng (một mùa trăng), đợi câu giáp tháng, bụng tàu chứa ít nhất trên 2 tấn cá, đủ tổn phí và có dư chút ít, tàu mới vào bờ.

Cũng theo ông Quang, làm nghề câu gù không như làm thợ hồ hay công nhân tiền công tính từng ngày hay trả tháng. Đi câu gù sau chuyến đi dài ngày khi tàu cập cảng, cá bán thương lái trừ tổn phí xong còn lại chia đầu người cho bạn tàu. Thường chuyến đi 1 trăng, thế nhưng có chuyến đi không trúng luồng cá nên tàu nằm tàu nằm lại 2 trăng.

20251225_085708_1.jpg
Cá ngừ đại dương cỡ lớn. Ảnh: Mạnh Trâm Trân

“Năm nay có thời điểm giá dầu lên đến 31.000 đồng/lít, tàu đi dài ngày tiêu hao 6.000 lít, chi phí tổn (dầu, thức ăn, đá cây) gần 200 triệu đồng. Tàu mang bụng 2, 5 tấn cá, bán thu được 280 triệu đồng (giá cá thời điểm bán 115.000 đồng/kg). Sau khi ăn chia theo tỷ lệ, chủ tàu thu nhập 40 triệu đồng, còn 5 lao động mỗi người được 8 triệu đồng. Đây là chuyến đi tàu nằm lại 2 trăng trên biển, tính ra hơn 1 tháng rưỡi. Với thu nhập như vậy thì cả chủ và bạn đi tàu vẫn nghèo”, ông Quang nói.

"Thuật ngữ" nghề câu bò gù

Vì sao ngư dân không nói đi biển 1 tháng, 2 tháng mà nói 1 trăng, 2 trăng?

Giải thích vấn đề này ông Nguyễn Văn Sỹ (tên thường gọi Xám), ngư dân chuyên đi câu cá ngừ đại dương cho hay: Những ngày trăng sáng không câu gù bằng đèn được, tàu ngư dân vào các đảo của Đặc khu Trường Sa nằm nghỉ. Cũng giống như ngư dân gọi bò gù chớ không gọi cá ngừ đại dương cho ngắn gọn và tránh tiếng đại dương xa xôi. Còn đi biển 1 tháng, 2 tháng dài ngày quá nên nói 1 trăng, 2 trăng cho đẹp, trừ bớt ngày dài lênh đênh trên biển.

Cá ngừ đại dương cỡ lớn. Ảnh: Mạnh Trâm Trân
Năm nay giá cá tăng, giá dầu tăng cao nên ngư dân không lãi bao nhiêu. Ảnh: Mạnh Trâm Trân

Theo nhiều ngư dân, từ giữa tháng 10 âm lịch khi gió mùa Đông Bắc thổi mạnh, cũng là lúc tàu ra khơi bước vào vụ chính đi câu gù, vì đàn cá theo con nước di chuyển từ vùng biển phía Bắc vào phía Nam. Các tàu tổ chức “săn” câu trúng luồng cá gù di chuyển sẽ trúng đậm. Do vậy, vào mùa này, hầu hết các tàu đánh bắt cá ngừ đại dương sẽ bám biển liên tục, thậm chí đánh bắt xuyên Tết.

Thời điểm này năm ngoái bão lũ lịch sử, sau đợt bão lũ lịch sử mất cả tháng tàu cá vươn khơi. Năm nay thời tiết thuận lợi, nên các tàu chuẩn bị vươn khơi trong những ngày tới. Thế nhưng lo ngại là giá nhiên liệu và vật tư (đá cây, lương thực, thực phẩm cho một chuyến biển) tăng cao trong tổng doanh thu. Sau khi chia lãi theo tỷ lệ giữa chủ tàu và các lao động đi biển, thu nhập bình quân đầu người sau mỗi chuyến biển không cao và không ổn định. Chưa nói đầu nậu (tư thương) ép giá và cân già ký…

Nâng cấp cảng cá đánh bắt xa bờ

Phía Đông tỉnh Đắk Lắk hiện có hơn 2.573 tàu cá đang hoạt động. Trong đó, 100% tàu cá có chiều dài từ 15m trở lên (687 tàu) đã lắp đặt thiết bị giám sát hành trình. Công tác kiểm soát tàu cá ra vào cảng được thực hiện nghiêm ngặt qua hệ thống truy suất nguồn gốc điện tử thủy sản. Sở NN & MT Đắk Lắk cho biết, tỉnh đang duy trì hệ thống quản lý tàu cá tương đối chặt chẽ. Toàn bộ 2.573 tàu cá của tỉnh đã được đăng ký trên cơ sở dữ liệu nghề cá quốc gia; 100% tàu được đánh dấu, mang biển số đúng quy định. Công tác cấp phép khai thác thủy sản tiếp tục được các cơ quan chức năng đẩy nhanh tiến độ. Tỉnh cũng đã hoàn thành nhiệm vụ được Chính phủ giao liên quan đến chống khai thác IUU.

1794988413253_2135153220263332794_844990343960512161_e1d0c839e916b4ccacc80ec984653626.jpg
Tàu cập cảng cá Đông Tác chật chội, tỉnh Đắk Lắk đang mở rộng nâng cấp cảng cá. Ảnh: Mạnh Trâm Trân

Tỉnh Đắk Lắk đang triển khai nâng cấp mở rộng cảng cá Đông Tác, đây là cảng ra vào tàu đánh bắt bò gù xa bờ. Với mục tiêu nâng cấp cảng cá Đông Tác thành cảng cá đạt chuẩn, phục vụ hiệu quả cho hoạt động logistics và phát triển kinh tế biển. Mới đây, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nguyễn Thiên Văn đã đi kiểm tra tình hình triển khai một số công trình, trong đó kiểm tra công tác triển khai nâng cấp mở rộng cảng cá Đông Tác, ông yêu cầu phường Phú Yên phải rà soát, kiểm soát và có phương án xử lý ngay những trường hợp lấn chiếm đất trong khu vực dự án; ngăn chặn ngay tình trạng tự ý đào đất, đổ cát gây bồi lắng luồng lạch. Sở NN & MT nhanh hoàn thiện hồ sơ và cắm mốc ranh giới… Các đơn vị phải thực hiện công việc với tinh thần “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian, rõ kết quả”.

    Nổi bật
        Mới nhất
        'Săn' hàng tấn cá ngừ đại dương nhưng ngư dân không lãi
        • Mặc định

        POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO