Kinh tế xanh

Mở rộng cơ hội phát triển kinh tế xanh

Phát biểu tại hội nghị, ông Nguyễn Lộc Hà, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP.HCM, nhận định sự phát triển của công nghệ, quá trình tái cấu trúc chuỗi cung ứng và các tiêu chuẩn xanh đang định hình lại môi trường kinh doanh, đòi hỏi doanh nghiệp phải liên tục đổi mới để thích ứng.

Theo ông, mạng lưới BPC có thể giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận công nghệ, tri thức chuyên gia, nguồn vốn và thị trường mới. TP.HCM kỳ vọng các thành phố thành viên sẽ chuyển từ trao đổi kinh nghiệm sang kết nối nguồn lực, hình thành những chương trình hợp tác có thể tiếp tục triển khai sau hội nghị.

Từ phía Nhật Bản, bà Moriyama Ayako, đại diện chính quyền Osaka, chia sẻ kinh nghiệm sử dụng mạng lưới BPC để hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng hoạt động quốc tế.

Theo bà Moriyama, Osaka đã thu hút hơn 400 doanh nghiệp tham gia các hoạt động trao đổi thương mại giữa các đô thị. Thông qua các hội thảo, đoàn giao thương và chương trình kết nối trực tiếp, doanh nghiệp nhỏ và vừa có thêm điều kiện tìm hiểu thị trường, tiếp cận đối tác và xây dựng quan hệ kinh doanh.

Riêng với Việt Nam, Osaka đã tổ chức Hội thảo Kinh tế tuần hoàn Việt Nam vào tháng 7/2026, với sự tham gia của đoàn sáu doanh nghiệp tìm kiếm cơ hội hợp tác. Thành phố này cũng dự kiến tổ chức Tech Osaka Summit vào ngày 26 - 27/1/2027, tiếp tục kết nối doanh nghiệp trong lĩnh vực công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Về phía TP.HCM, thành phố giới thiệu định hướng lấy doanh nghiệp làm trung tâm, xây dựng chuỗi hỗ trợ từ hình thành ý tưởng, ươm tạo, thử nghiệm công nghệ đến mở rộng thị trường. Đồng thời, đề xuất hợp tác với các thành phố BPC trong kết nối nhà đầu tư, thị trường và các trung tâm đổi mới sáng tạo.

Trong khuôn khổ hội nghị, Sở Khoa học và Công nghệ TP.HCM cũng làm việc với đoàn Melbourne nhằm tăng cường kết nối giữa các tổ chức đổi mới sáng tạo, hỗ trợ doanh nghiệp khởi nghiệp tiếp cận thị trường quốc tế và thu hút nguồn lực đầu tư.

Chuyển đổi xanh từ áp lực thành lợi thế cạnh tranh

Bên cạnh mở rộng thị trường, giảm phát thải carbon và đáp ứng các tiêu chuẩn phát triển bền vững là vấn đề được nhiều đại biểu đặt ra tại hội nghị.

Đại diện Tập đoàn Công nghiệp Australia (Ai Group) cho rằng giảm phát thải có thể trở thành lợi thế cạnh tranh, nhưng doanh nghiệp nhỏ và vừa đang đối mặt với những khó khăn về đo lường khí nhà kính, chi phí chuyển đổi và tiếp cận tài chính xanh.

Trong khi đó, Cơ quan Phát triển Ngoại thương Malaysia (MATRADE) chia sẻ các chương trình hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu đáp ứng tiêu chuẩn môi trường, xã hội và quản trị (ESG), thích ứng với những yêu cầu mới của thị trường quốc tế.

Theo thông tin được TP.HCM công bố tại hội nghị, thành phố đã triển khai kiểm kê khí nhà kính tại 360 cơ sở, trong đó 240 cơ sở lập kế hoạch giảm phát thải giai đoạn 2026 - 2030.

Cùng với đó, khoảng 68% xe buýt đang sử dụng điện và năng lượng xanh, hướng tới mục tiêu 100% vào đầu năm 2027. Công suất điện mặt trời mái nhà trên địa bàn đạt 1.865,7 MWp.

Tuy nhiên, chuyển đổi xanh vẫn đặt ra nhiều thách thức đối với doanh nghiệp, nhất là chi phí đầu tư, năng lực đo lường và báo cáo phát thải, khả năng tiếp cận nguồn vốn xanh và yêu cầu từ Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) đối với hàng xuất khẩu.

Đối với doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng quốc tế, việc đáp ứng tiêu chuẩn môi trường vì vậy không chỉ là yêu cầu tuân thủ mà còn liên quan trực tiếp đến khả năng duy trì đơn hàng và mở rộng thị trường.

Đưa cam kết hợp tác vào thực tế

Tiếp nối Tuyên bố chung BPC Osaka 2025 về giảm phát thải carbon và phát triển bền vững, hội nghị năm nay dành một phiên thảo luận riêng để đánh giá kết quả thực hiện và xác định các hướng hợp tác tiếp theo.

Osaka đề xuất tăng cường chia sẻ thông tin về những thách thức môi trường và cơ hội kinh doanh tại các thành phố đối tác; lồng ghép yếu tố xanh vào chương trình hỗ trợ doanh nghiệp; kết nối các sự kiện giao thương quốc tế và duy trì phối hợp thường xuyên giữa các thành viên BPC.

Theo bà Moriyama Ayako, các thành phố cần cùng doanh nghiệp tìm kiếm giải pháp dựa trên công nghệ và kinh nghiệm thực tiễn, qua đó phát huy vai trò của hoạt động kinh doanh trong giải quyết những vấn đề môi trường.

Trong khuôn khổ hội nghị, TP.HCM tổ chức các cuộc làm việc song phương với Osaka, Melbourne, Manila và Tập đoàn Công nghiệp Australia. Các đoàn đại biểu quốc tế cũng tham quan Hội chợ hàng Việt Nam tiêu biểu xuất khẩu năm 2026 tại WTC Expo, tìm hiểu sản phẩm và cơ hội giao thương với doanh nghiệp Việt Nam.

Từ các hoạt động kết nối này, yêu cầu đặt ra là chuyển những thỏa thuận và định hướng hợp tác thành cơ hội tiếp cận công nghệ, nguồn vốn, đối tác và thị trường cụ thể, nhất là đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa đang chịu sức ép đổi mới và chuyển đổi xanh.

NGỌC THÙY