Khởi nghiệp nông nghiệp tìm hướng đi từ kinh tế tuần hoàn

Khởi nghiệp nông nghiệp không chỉ dừng ở ý tưởng

Ngày 20/10, Ban Quản lý Khu Nông nghiệp Công nghệ cao TP.HCM khai mạc vòng bán kết Cuộc thi “Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao năm 2026”, với chủ đề “Nông nghiệp tuần hoàn - Kiến tạo tương lai xanh”.

Từ hàng trăm hồ sơ của các cá nhân, nhóm khởi nghiệp, sinh viên, nhóm nghiên cứu và doanh nghiệp trên cả nước, ban tổ chức đã lựa chọn 150 dự án bước vào vòng bán kết.

Theo ban tổ chức, cuộc thi năm nay hướng đến các giải pháp sử dụng hiệu quả tài nguyên, tận dụng và gia tăng giá trị phụ phẩm, giảm phát thải, tối ưu hóa quy trình sản xuất và phát triển chuỗi giá trị nông nghiệp bền vững.

Các hướng ứng dụng công nghệ được khuyến khích gồm công nghệ sinh học, chế biến và bảo quản sau thu hoạch, trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT) và tự động hóa.

Phát biểu tại lễ khai mạc, ông Lê Văn Cửa, Phó Trưởng ban Ban Quản lý Khu Nông nghiệp Công nghệ cao TP.HCM, nhấn mạnh giá trị của một dự án khởi nghiệp không chỉ nằm ở tính mới của ý tưởng mà còn ở khả năng hiện thực hóa, tạo ra sản phẩm có sức cạnh tranh và đóng góp thiết thực cho cộng đồng.

Quan điểm này cũng được thể hiện trong các tiêu chí chấm thi. Bên cạnh tính sáng tạo, hội đồng giám khảo sẽ đánh giá hàm lượng và mức độ làm chủ công nghệ, khả năng giải quyết vấn đề thực tiễn, hiệu quả kinh tế, tác động môi trường và triển vọng thương mại hóa.

Từ phụ phẩm nông nghiệp đến sản phẩm giá trị gia tăng

Trong số các dự án tham gia vòng bán kết, một số nhóm khởi nghiệp lựa chọn khai thác phụ phẩm và nguyên liệu nông nghiệp để phát triển sản phẩm mới.

Đơn cử, dự án S2M của nhóm Nguyễn Thị Thanh Vân nghiên cứu sản xuất vật liệu da sinh học từ vỏ xoài. Thay vì bỏ đi sau quá trình chế biến, vỏ xoài được tận dụng làm nguyên liệu tạo ra vật liệu mới, hướng đến thay thế một phần vật liệu da truyền thống.

Một dự án khác là mỹ phẩm vi sinh Hoa Ngân của Công ty TNHH Sản xuất Thương mại Mỹ phẩm Minh Đức, ứng dụng công nghệ vi sinh để khai thác hoạt chất từ nông sản, thảo dược như lô hội, atisô, hoa hồng và hoa kim ngân. Theo đại diện nhóm, phụ phẩm sau chiết xuất tiếp tục được tận dụng để sản xuất phân bón vi sinh.

Bên cạnh những ý tưởng tận dụng tài nguyên nông nghiệp, nhóm sinh viên Trường Đại học Văn Hiến phát triển mô hình xuồng tự hành thu gom rác trên kênh, rạch, ứng dụng trí tuệ nhân tạo để nhận diện và tiếp cận rác thải.

Theo thông tin nhóm nghiên cứu giới thiệu, thiết bị có khả năng thu gom khoảng 1 - 1,5 tấn rác trong 6 - 7 giờ hoạt động mỗi ngày.

Những dự án này cho thấy các hướng tiếp cận khác nhau, từ tạo giá trị mới cho phụ phẩm nông nghiệp đến ứng dụng công nghệ giải quyết những vấn đề về môi trường.

Vòng bán kết diễn ra trong hai ngày 20 và 21/10, kết hợp thi trực tiếp và trực tuyến. Các dự án thuộc khu vực Đông Nam Bộ tham gia trực tiếp tại TP.HCM, trong khi các nhóm đến từ những khu vực khác tiếp tục tranh tài trực tuyến.