Người ta làm nông
Nông sản toàn cầu: Tăng mua vào, hạ sản lượng, siết xuất khẩu
Thị trường nông sản toàn cầu có nhiều biến động khi USDA hạ dự báo ngô Mỹ, Trung Quốc tăng mua đậu tương và Chad siết xuất khẩu ngũ cốc. Trong khi đó, EU và Trung Quốc triển khai các chính sách mới nhằm tăng khả năng chống chịu của ngành nông nghiệp. Đó là những động thái khi nguồn cung đang có biến động.

EU xây chiến lược đổi mới nông - lương đến 2040
Ủy ban châu Âu (EC) ngày 8/9 thông qua chiến lược mới về nghiên cứu và đổi mới cho ngành nông - lương. Kế hoạch bao phủ nông nghiệp, lâm nghiệp, khu vực nông thôn và hệ thống thực phẩm.
Chiến lược gồm hai khung liên kết là AgRI 2040 và Food 2040. AgRI 2040 có 8 nhóm hành động. Các lĩnh vực gồm đất, hệ sinh thái nông nghiệp, trồng trọt, chăn nuôi, kinh tế sinh học, lâm nghiệp và khu vực nông thôn. Số hóa, trí tuệ nhân tạo và robot cũng được ưu tiên.
Food 2040 gồm 6 nhóm hành động, bao phủ toàn bộ hệ thống thực phẩm, kể cả thủy sản và nuôi trồng thủy sản.
Hai chương trình cùng theo đuổi 6 ưu tiên. Trong đó có năng lực cạnh tranh, an ninh lương thực, khả năng chống chịu, tài nguyên, an toàn thực phẩm và hợp tác quốc tế.
AgRI 2040 và Food 2040 dự kiến được triển khai trong chương trình Horizon Europe giai đoạn 2028 - 2034 và một số phần của Quỹ Cạnh tranh châu Âu.
USDA hạ dự báo sản lượng ngô Mỹ
Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) ngày 11/9 công bố báo cáo WASDE tháng 9, với điều chỉnh đáng chú ý ở ngô và đậu tương.
Sản lượng ngô Mỹ niên vụ 2026/27 được hạ 213 triệu bushel, xuống 15,8 tỷ bushel. Năng suất giảm 2,2 bushel, còn 178,5 bushel/mẫu. Diện tích thu hoạch cũng giảm 86.000 mẫu, xuống 88,506 triệu mẫu. Tồn kho cuối vụ được hạ 86 triệu bushel, còn 1,567 tỷ bushel. Giá ngô bình quân tại nông trại được nâng 0,30 USD, lên 4,80 USD/bushel.
Ngược lại, sản lượng đậu tương tăng 16 triệu bushel, lên 4,535 tỷ bushel. Năng suất đạt 52,8 bushel/mẫu. Tồn kho cuối vụ giảm 10 triệu bushel, còn 310 triệu bushel.
Với lúa mì, tồn kho cuối vụ Mỹ giữ ở 717 triệu bushel. Tồn kho toàn cầu tăng 3 triệu tấn, lên 276 triệu tấn. Sản lượng Australia tăng 3 triệu tấn, Canada tăng 1 triệu tấn và Ukraine tăng 0,6 triệu tấn.
Trung Quốc mua 1 triệu tấn đậu tương Mỹ trước chuyến thăm của ông Tập
Trung Quốc đã mua khoảng 1 triệu tấn đậu tương Mỹ trong tuần này, theo nguồn tin thương mại của Reuters.

Sinograin, doanh nghiệp dự trữ ngũ cốc nhà nước, đặt mua 14 - 15 lô hàng. Đậu tương sẽ được vận chuyển từ các cảng vùng Vịnh của Mỹ trong giai đoạn tháng 12/2026 đến tháng 2/2027.
Các giao dịch nâng tổng lượng đậu tương Mỹ mà Trung Quốc đã mua lên gần một nửa cam kết 25 triệu tấn mỗi năm. Cam kết này kéo dài đến năm 2028.
Riêng ngày 9/9, Bộ Nông nghiệp Mỹ xác nhận bán 340.000 tấn đậu tương cho Trung Quốc. Thêm 100.000 tấn được bán cho các điểm đến chưa xác định.
Hoạt động mua tăng trước chuyến thăm Washington dự kiến của Chủ tịch Tập Cận Bình. Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết chuyến thăm dự kiến diễn ra ngày 24/9.
Tuy nhiên, mức thuế bổ sung 10% vẫn khiến các nhà ép dầu tư nhân Trung Quốc hạn chế mua đậu tương Mỹ.
Trung Quốc mở rộng bảo hiểm nông nghiệp
Trung Quốc ngày 11/9 công bố kế hoạch mở rộng bảo hiểm nông nghiệp, nhằm ổn định thu nhập nông dân và củng cố an ninh lương thực.
Kế hoạch mở rộng bảo hiểm toàn bộ chi phí và thu nhập trồng trọt đối với lúa gạo, lúa mì, ngô và đậu tương. Phạm vi bảo hiểm cũng bao gồm bông, cây lấy dầu, cây đường và cao su.
Khoai tây, cải dầu, lạc, củ cải đường và lúa mạch vùng cao sẽ được tăng hỗ trợ. Hoạt động sản xuất giống lúa gạo, lúa mì và ngô cũng nằm trong diện này.
Trong chăn nuôi, Trung Quốc sẽ điều chỉnh mức bảo hiểm cho lợn nái, lợn thịt và bò sữa. Công nghệ nhận dạng sinh học và thẻ tai điện tử sẽ được dùng để giám sát đàn vật nuôi.
Đến năm 2030, Trung Quốc đặt mục tiêu duy trì tỷ lệ bảo hiểm khoảng 90% đối với lúa gạo, lúa mì và ngô.
Chad cấm xuất khẩu ngũ cốc sau hạn hán
Chad (quốc gia Trung Phi) cấm xuất khẩu một loạt nông sản từ ngày 9/9, sau khi hạn hán và nắng nóng gây thiệt hại mùa màng.
Danh sách gồm kê, ngô, gạo, cao lương, lúa mì và hạt bông. Cám và khô dầu từ một số nông sản cũng thuộc diện hạn chế. Trong khi đó, mè, lạc và bông xơ vẫn được phép xuất khẩu.
Chính phủ đồng thời miễn thuế nhập khẩu đối với lúa mì, ngô, kê và gạo. Thức ăn chăn nuôi và một số thiết bị phục vụ sản xuất nông nghiệp cũng được miễn thuế.
FAO ghi nhận nhiều đợt khô hạn tại Chad từ tháng 7 đến giữa tháng 8. Các khu vực miền trung, đông và bắc chịu ảnh hưởng nặng nhất.
Khoảng 3,18 triệu người tại Chad được dự báo đối mặt tình trạng mất an ninh lương thực nghiêm trọng trong mùa giáp hạt 2026. Trong đó, khoảng 241.000 người ở mức khẩn cấp.

Giá gạo Ấn Độ, Thái Lan tăng trong tuần
Tại Ấn Độ, gạo đồ 5% tấm tăng lên 371 - 377 USD/tấn, từ 369 - 375 USD/tấn tuần trước. Gạo trắng 5% tấm được chào ở mức 368 - 373 USD/tấn.
Đà tăng diễn ra khi triển vọng mùa vụ chịu sức ép từ thiếu mưa. Lượng mưa tại Ấn Độ trong tháng 8 thấp hơn 16% so với bình thường. Cơ quan khí tượng nước này cũng dự báo mưa tháng 9 dưới mức trung bình.
Tại Thái Lan, gạo 5% tấm tăng từ 483 - 485 USD lên khoảng 488 USD/tấn. Nguồn cung hạn chế là yếu tố hỗ trợ giá.

Trong khi đó, gạo 5% tấm Việt Nam giữ ở 440-445 USD/tấn vào ngày 10/9. Nguồn cung giảm khi vụ Hè Thu sắp kết thúc, nhưng nhu cầu thị trường cũng suy yếu.

