Người ta làm nông

Giá lương thực leo thang, dịch bệnh gây sức ép

KIM NHÃ • 26/10/2026 07:33

Giá lương thực tăng mạnh, dịch bệnh cản trở xuất khẩu gia cầm Brazil. Mỹ công bố hỗ trợ nhiên liệu, ứng dụng vệ tinh để nâng chất lượng dữ liệu nông nghiệp.

viiy6q43ejn7nmx5wpmlxpdnau.jpg
Người bán chuối đẩy xe tìm khách tại chợ ở Cairo, Ai Cập, ngày 13/10/2026. Giá lương thực tiếp tục tăng có thể làm gia tăng nguy cơ bất ổn xã hội. Ảnh: Reuters.

Giá lương thực tăng mạnh tại nhiều thị trường

Ngày 19/10, Reuters cảnh báo lạm phát lương thực có thể kéo dài sang năm 2027. Giá lúa mì đã tăng hơn 30% từ đầu năm 2026. Giá gạo tại các nước xuất khẩu chủ chốt ở châu Á tăng 10 - 13%.

Tại Ai Cập, bánh mì không trợ giá tăng 25% so với tháng 7, lên khoảng 5 bảng/ổ lớn. Giá dầu ăn tại Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất tăng khoảng 40%. Tại Indonesia, dầu thực vật tăng 7% từ đầu năm, còn giá gạo lên mức kỷ lục. Ở Ấn Độ, giá đường, hành và đậu tăng hơn 10% trong tháng 9 so với tháng trước.

Xung đột gây gián đoạn vận tải, đẩy chi phí nhiên liệu và phân bón lên cao. Cước vận chuyển trên một số tuyến, như Biển Đen - Đông Nam Á, tăng khoảng 50%. Hạn hán do El Niño tiếp tục gây sức ép lên nguồn cung.

Chuyên gia kinh tế trưởng FAO Maximo Torero dự báo tác động rõ hơn vào cuối năm. Người nghèo tại Trung Đông, Bắc Phi và châu Á chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.

USDA hợp tác NASA ứng dụng dữ liệu vệ tinh vào nông nghiệp

Ngày 24/10/2026, Bộ Nông nghiệp Mỹ (USDA) và NASA ký biên bản ghi nhớ về hiện đại hóa dữ liệu. Bộ trưởng Brooke L. Rollins và Giám đốc NASA Jared Isaacman đại diện ký kết. Thỏa thuận có hiệu lực ngay.

Hai cơ quan sẽ kết hợp dữ liệu quan sát Trái Đất, phân tích không gian địa lý và phương pháp thống kê. Trọng tâm là nâng độ chính xác của các ước tính diện tích và năng suất cây trồng. NASA đóng góp năng lực cảm biến, điện toán và phân tích dữ liệu.

Hợp tác nằm trong kế hoạch hiện đại hóa dữ liệu USDA, được công bố tháng 9/2026. Kế hoạch hướng đến cung cấp thông tin nông nghiệp nhanh hơn, chính xác hơn và hữu ích hơn. Đồng thời, USDA đặt mục tiêu giảm gánh nặng cung cấp thông tin cho người sản xuất.

Screenshot 2026-10-25 at 20.33.42
Đất nông nghiệp gần Primavera do Leste, Brazil, qua ảnh vệ tinh màu tự nhiên. Ảnh do Landsat 9 chụp ngày 8/2/2025. Ảnh: NASA/Ross Walter.

Biến đổi khí hậu gia tăng nguy hiểm cho lao động nông nghiệp

Báo cáo Food Work của IPES-Food (nhóm chuyên gia quốc tế về hệ thống thực phẩm bền vững) cảnh báo biến đổi khí hậu khiến lao động nông nghiệp đối mặt nhiều nguy hiểm. Nắng nóng cực đoan, cháy rừng và lũ lụt đe dọa sức khỏe, tính mạng người làm đồng.

Theo báo cáo, nông nghiệp chiếm một phần ba số ca tử vong liên quan đến nghề nghiệp toàn cầu. Các rủi ro gồm thời tiết khắc nghiệt, ca làm kéo dài và tiếp xúc hóa chất độc hại.

Toàn bộ hệ thống thực phẩm sử dụng khoảng 1,4 tỷ lao động, tương đương 40% lực lượng lao động toàn cầu. Khoảng 30% lao động trong hệ thống này nhận lương dưới mức đủ sống.

Nhiều người làm nông thiếu nước uống, bóng mát và thời gian nghỉ khi trời nóng. IPES-Food kêu gọi tăng bảo vệ lao động, thực thi tiêu chuẩn an toàn và bảo đảm quyền cho người di cư.

Screenshot 2026-10-25 at 20.35.33
biến đổi khí hậu khiến lao động nông nghiệp đối mặt nhiều nguy hiểm. Ảnh: IPES-Food

Mỹ công bố gói 8 tỷ USD hỗ trợ nhiên liệu cho nông dân

Mỹ công bố gói hỗ trợ nhiên liệu 8 tỷ USD ngày 19/10, nhằm giảm áp lực chi phí mùa thu hoạch. Chương trình mang tên Harvest Fuel Relief, cung cấp khoản thanh toán một lần cho nông dân.

Ngày 23/10, quan chức USDA Richard Fordyce cho biết tiền sẽ được giải ngân sau cuộc bầu cử ngày 3/11. Thời điểm cụ thể chưa được chốt, có thể gần cuối năm.

Khoản hỗ trợ dự kiến nâng tổng thanh toán của chính phủ cho nông dân năm 2026 lên 55,4 tỷ USD. Con số này vượt kỷ lục 45 tỷ USD năm 2020.

Mức chi trả được tính theo diện tích gieo trồng, chi phí sản xuất, năng suất và giá nông sản. USDA dự kiến công bố mức hỗ trợ từng nhóm cây trồng trong tháng 11. Cơ quan này cũng thu thập dữ liệu chi phí nhiên liệu từ người trồng rau quả và ngư dân.

Brazil đối mặt hạn chế xuất khẩu gia cầm vì dịch Newcastle

Ngày 19/10, Brazil công bố ổ dịch Newcastle tại trại gà tây thương mại ở Nova Itaberaba, bang Santa Catarina. Cơ sở bị phong tỏa, hoạt động vận chuyển gia cầm đình chỉ. Nhà chức trách triển khai giám sát khoảng 133 cơ sở trong khu vực.

Theo Bloomberg, cổ phiếu JBS giảm 1% tại New York, còn MBRF giảm 4,1% tại São Paulo. Santa Catarina đóng góp khoảng 23% lượng thịt gà xuất khẩu của Brazil trong chín tháng đầu năm. Vụ việc xảy ra khi Brazil đang tìm cách khôi phục xuất khẩu gia cầm sang EU.

Đến ngày 21/10, Malaysia và Mexico đã hạn chế nhập khẩu sản phẩm gia cầm từ toàn Brazil. Saudi Arabia, Trung Quốc và Chile áp dụng hạn chế với hàng từ Santa Catarina. Phạm vi sản phẩm bị hạn chế khác nhau giữa các thị trường. Brazil đang trao đổi thông tin kỹ thuật để khôi phục thương mại.

l2k7yu5a6vfhxjkiqyjnnmalxa.jpeg
Dịch Newcastle được phát hiện tại cơ sở cung cấp gia cầm cho MBRF, đe dọa hoạt động xuất khẩu. Bệnh tấn công hệ hô hấp, thần kinh và tiêu hóa của gia cầm. Ảnh: David Ryder/Bloomberg.

Pháp công bố ca nhiễm virus Shamonda đầu tiên ở người

Ngày 22/10, Pháp công bố trường hợp nhiễm virus Shamonda đầu tiên được ghi nhận ở người. Bệnh nhân đang điều trị bệnh nặng tại Lyon, bị suy giảm miễn dịch nghiêm trọng và qua đời đầu tháng 10. Nhà chức trách chưa xác định virus có gây ra hoặc góp phần dẫn đến tử vong hay không.

Shamonda thường lây giữa động vật qua vết đốt của con dĩn ( Culicoides). Đường lây ở bệnh nhân vẫn đang được điều tra. Chưa có căn cứ khẳng định người này nhiễm trực tiếp từ gia súc.

Screenshot 2026-10-25 at 20.29.26
Pháp công bố trường hợp nhiễm virus Shamonda đầu tiên được ghi nhận ở người. Ảnh: AP Photo

Virus được xác định lần đầu trong đàn vật nuôi châu Âu vào cuối tháng 7/2026. Sau đó, nhiều nước ghi nhận virus, gồm Pháp, Đức, Italy và Tây Ban Nha.

Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh châu Âu đang phối hợp điều tra. Cơ quan này cũng tăng cường năng lực xét nghiệm để phát hiện những trường hợp khác.

    Nổi bật
        Mới nhất
        Giá lương thực leo thang, dịch bệnh gây sức ép
        • Mặc định

        POWERED BY ONECMS - A PRODUCT OF NEKO