Chỉ số niềm tin của doanh nghiệp EU vào nông nghiệp, thực phẩm Việt tăng

Niềm tin vào nông nghiệp và thực phẩm tăng mạnh nhất

Theo báo cáo Chỉ số Niềm tin Kinh doanh (BCI) quý 3/2026 của Hiệp hội Doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam (EuroCham), nông nghiệp và chuỗi giá trị thực phẩm ghi nhận mức tăng niềm tin kinh doanh mạnh nhất, trái ngược với xu hướng giảm nhẹ chung. Cụ thể, chỉ số BCI của nhóm ngành này tăng 11,7 điểm so với quý trước, đạt 83,9 điểm.

Trong khi nông nghiệp và thực phẩm ghi nhận mức tăng tích cực, nhóm du lịch và khách sạn giảm tới 22,5 điểm, xuống còn 67,9 điểm sau khi đạt kết quả ấn tượng trong quý trước.

Các ngành thương mại, logistics và hàng tiêu dùng tiếp tục duy trì niềm tin kinh doanh ở mức cao, phản ánh vai trò của Việt Nam trong chuỗi sản xuất khu vực và hoạt động thương mại xuyên biên giới.

Xét trên toàn bộ các doanh nghiệp tham gia khảo sát, chỉ số BCI quý 3/2026 đạt 78,3 điểm, giảm 1,4 điểm so với mức 79,7 điểm của quý 2 nhưng vẫn duy trì ở ngưỡng cao trong lịch sử.

Có 64% doanh nghiệp đánh giá tình hình kinh doanh hiện tại ở mức tốt hoặc rất tốt, trong khi 28% giữ thái độ trung lập, thận trọng. Theo EuroCham, tâm lý này phản ánh những lo ngại trước tình trạng nhu cầu quốc tế chững lại, đồng thời cho thấy doanh nghiệp đang kỳ vọng các chính sách sớm được cụ thể hóa thành những thủ tục nhanh gọn hơn.

Sự phân hóa còn thể hiện qua thị trường trọng tâm. Các doanh nghiệp tập trung vào thị trường Việt Nam ghi nhận chỉ số BCI đạt 80,4 điểm, cao hơn nhóm hướng đến thị trường EU (73,2 điểm), Mỹ (70,7 điểm) và ASEAN (73,9 điểm).

Cơ hội tăng trưởng đi cùng áp lực chi phí và thủ tục

Mặc dù triển vọng của ngành nông nghiệp và thực phẩm được đánh giá tích cực, kết quả khảo sát cũng chỉ ra những trở ngại mà doanh nghiệp đang phải đối mặt trong quá trình vận hành.

Trung bình, mỗi doanh nghiệp tham gia khảo sát phải xử lý đồng thời 8 thách thức liên quan đến hoạt động và phát triển kinh doanh. Có 77% doanh nghiệp đối mặt với ít nhất 5 trở ngại, trong khi 16% phải giải quyết từ 14 trở ngại trở lên.

Đối với những lĩnh vực chịu tác động lớn bởi sự phức tạp của quy định, trong đó có nông sản, thực phẩm, thương mại, logistics và chăm sóc sức khỏe, số lượng rào cản hành chính mà doanh nghiệp phải xử lý cùng lúc có thể lên tới 27.

Trong các khó khăn được đề cập, thủ tục hành chính và giấy tờ chiếm tỷ lệ cao nhất với 60% doanh nghiệp phản ánh. Tiếp đến là các quy định thiếu rõ ràng hoặc chưa được áp dụng nhất quán (53%), những vấn đề liên quan đến quản lý thuế (52%) và tình trạng thiếu hụt nhân lực (49%).

Xét rộng hơn, 93% doanh nghiệp tham gia khảo sát cho biết hoạt động của họ chịu tác động từ những vướng mắc về quy định, thủ tục hành chính cũng như quản lý thuế và tài chính. Trong đó, 42% ghi nhận mức độ ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động kinh doanh.

Báo cáo EuroCham cũng cho thấy việc đẩy nhanh tiến độ giải quyết các thủ tục và quyết định hành chính là một trong những ưu tiên đặc biệt của doanh nghiệp nông nghiệp, bên cạnh các lĩnh vực sản xuất và dịch vụ doanh nghiệp.

Theo ông Xavier Depouilly, Tổng Giám đốc DXL Research & Consulting (đơn vị thực hiện khảo sát), dù Việt Nam đã triển khai những cải cách hành chính và thúc đẩy chuyển đổi số, doanh nghiệp vẫn phản ánh tình trạng các yêu cầu thủ tục chồng chéo, trong đó quy trình trực tuyến nhiều khi vẫn đi kèm hồ sơ giấy.

Ông cho rằng thời gian doanh nghiệp dành cho các thủ tục này là nguồn lực lẽ ra có thể được sử dụng cho đầu tư, đổi mới sáng tạo và tăng trưởng.

Tăng kết nối với doanh nghiệp trong nước

Bên cạnh những khó khăn trước mắt, kết quả khảo sát cho thấy cộng đồng doanh nghiệp châu Âu vẫn đặt kỳ vọng dài hạn vào Việt Nam.

Có 9 trong số 10 doanh nghiệp được hỏi sẵn sàng giới thiệu Việt Nam là điểm đến đầu tư. Khoảng 63% có kế hoạch tiếp tục hoạt động trong hơn 5 năm tới, trong khi 23% có tầm nhìn dài hạn trên 20 năm.

Các yếu tố tạo nên sức hấp dẫn của Việt Nam gồm nguồn nhân lực (52%), lợi thế cạnh tranh về chi phí (51%), sự ổn định chính trị và kinh tế vĩ mô (44%), thị trường nội địa (42%) và mạng lưới các hiệp định thương mại tự do (33%).

Ông Bruno Jaspaert, Chủ tịch EuroCham, nhận định Việt Nam đang duy trì đà tăng trưởng kinh tế ấn tượng, song các số liệu tăng trưởng chung chưa phản ánh đầy đủ áp lực mà doanh nghiệp phải đối mặt.

Theo ông, nhiều chuỗi cung ứng địa phương đang chịu sức ép từ chi phí nguyên vật liệu và nhân công tăng cao, trong khi các nhà máy phải chuẩn bị dây chuyền sản xuất mới và tái cấu trúc nguồn nguyên liệu. Những áp lực này có thể hạn chế khả năng đóng góp và thụ hưởng thành quả tăng trưởng của doanh nghiệp.