Từ hôm nay Mỹ dừng thu thuế đối ứng

Cú đảo chiều của "cỗ máy in tiền" 175 tỷ USD

Kể từ 0 giờ ngày 24-2, hệ thống Nhắn tin hàng hóa (CSMS) của CBP đã vô hiệu hóa toàn bộ các mã thuế liên quan đến IEEPA. Quyết định này đánh dấu sự kết thúc của một công cụ tài chính khổng lồ. Theo dữ liệu từ tổ chức nghiên cứu Penn-Wharton Budget Model (PWBM), các mức thuế dựa trên IEEPA đã mang về cho ngân sách Mỹ khoảng 175 tỷ USD, tương đương mức thu trung bình 500 triệu USD mỗi ngày.

Việc từ bỏ nguồn thu này không đồng nghĩa với việc Mỹ từ bỏ bảo hộ thương mại. Thông báo của CBP khẳng định các loại thuế theo Điều 232 (An ninh quốc gia) và Điều 301 (Chống hành vi bất công bằng) vẫn được giữ nguyên. Thực tế, đây là bước dọn đường để áp dụng mức thuế ròng mới 15% và các phụ phí theo Điều 122 của Đạo luật Thương mại 1974.

Bàn cờ thế giới: Kẻ hưởng lợi, người chịu đòn

Sự thay đổi cấu trúc thuế quan của Washington đang tạo ra những tác động trái chiều trên diện rộng, buộc các nền kinh tế phải định vị lại chiến lược.

Nhóm "thở phào": Trung Quốc, Ấn Độ và Brazil bất ngờ trở thành những cái tên hưởng lợi gián tiếp. Với việc áp dụng mức thuế mới theo Điều 122, tổng thuế ròng đối với hàng hóa Trung Quốc thực tế lại thấp hơn so với giai đoạn trước phán quyết của Tòa án Tối cao. Tương tự, mức thuế cố định 15% mới cũng giúp hàng hóa Ấn Độ và Brazil dễ thở hơn so với các rào cản phức tạp trước đây. Điều này lý giải vì sao chỉ số Hang Seng (Hồng Công) đã tăng vọt 2,4% trong phiên giao dịch đầu tuần.

Nhóm "trọng thương": Ngược lại, Australia đang đứng trước một "cơn ác mộng" xuất khẩu. Phụ phí toàn cầu tạm thời mà Tổng thống Donald Trump công bố có thể đẩy mức thuế thực tế đối với nhiều mặt hàng của nước này vào Mỹ lên tới 50%. Tại châu Âu, bóng đen lo ngại về một thỏa thuận thương mại đổ vỡ đã khiến các chỉ số chứng khoán DAX (Đức) và CAC 40 (Pháp) đồng loạt bốc hơi điểm số.

"Gậy ông đập lưng ông" và rủi ro nội tại của Mỹ

Dù thuế quan là vũ khí đối ngoại sắc bén, nhưng nền kinh tế Mỹ cũng đang phải trả giá đắt cho chính sách này. Giới chuyên gia cảnh báo ba rủi ro lớn đang hiển hiện.

Áp lực lạm phát: Việc tăng thuế 15% sẽ nhanh chóng chuyển hóa thành giá bán lẻ, đè nặng lên vai người tiêu dùng Mỹ và làm chệch hướng nỗ lực kiểm soát lạm phát.

Đứt gãy chuỗi cung ứng: Các ngành trọng điểm như sản xuất ô tô và hàng tiêu dùng đang rơi vào tình thế "tiến thoái lưỡng nan", buộc phải điều chỉnh chiến lược giá và nguồn cung, đe dọa làm giảm tăng trưởng GDP thực trong dài hạn.

Thị trường tài chính chao đảo: Sự bất định khiến dòng vốn tháo chạy khỏi các tài sản rủi ro. Đồng USD giảm 0,4%, Bitcoin mất 2,8% giá trị. Trong khi đó, vàng đã vọt lên mức cao nhất trong 3 tuần (5.135 USD/ounce) khi giới đầu tư cuống cuồng tìm nơi trú ẩn.

Một tương lai bất định

Những diễn biến tại Nhà Trắng cho thấy chính quyền Tổng thống Donald Trump vẫn kiên trì với chiến lược dùng thuế quan để gây sức ép tối đa. Việc dừng thu thuế IEEPA không phải là một sự xuống nước, mà là bước chuyển mình sang một giai đoạn thực thi thương mại tập trung hơn, cứng rắn hơn và cũng rủi ro hơn.

Thế giới đang bước vào một kỷ nguyên mà các quy tắc thương mại có thể bị đảo lộn chỉ sau một thông báo từ CBP. Tình trạng bất ổn tái diễn với cường độ cao hơn, báo hiệu một năm đầy sóng gió cho dòng chảy mậu dịch toàn cầu.