TPHCM: 'Tâm điểm' của các vấn đề dân tộc, tôn giáo và những đòi hỏi mới trong quản lý

 Điểm sáng từ những sự kiện tầm vóc quốc tế

Năm 2025 ghi dấu ấn rực rỡ của TPHCM trong việc khẳng định chính sách tự do tín ngưỡng. Điểm nhấn lớn nhất chính là việc tổ chức thành công Đại lễ Vesak 2025 lần đầu tiên tại thành phố, ngay sau dịp kỷ niệm 50 năm Giải phóng miền Nam.

Xem thêm TP.HCM gia nhập Mạng lưới sáng tạo UNESCO: Cơ hội bứt phá công nghiệp văn hóa Việt
 Đánh giá về sự kiện này, ông Vũ Hoài Bắc, Trưởng Ban Tôn giáo Chính phủ, khẳng định:

“Sự kiện này không chỉ diễn ra tốt đẹp mà còn để lại hiệu ứng mạnh mẽ, tạo tiếng vang lớn trong dư luận quốc tế, minh chứng cho sự ổn định và phát triển của đời sống tâm linh tại Việt Nam.”

Bên cạnh đó, các đại lễ kỷ niệm 100 năm đạo Cao Đài, 100 năm đạo Tin Lành và việc chính thức đổi tên Cộng đồng Hồi giáo Islam TPHCM đã tạo nên một bức tranh đa dạng, đoàn kết, nơi các tôn giáo cùng đồng hành với sự phát triển của dân tộc.

Thách thức từ “biên giới mềm” và giáo sĩ AI

Dù đạt nhiều thành tựu, ngành quản lý nhà nước về tôn giáo đang đứng trước những biến chuyển phức tạp do tác động của công nghệ. Sự dịch chuyển không gian sinh hoạt từ thực địa lên mạng internet đã xóa nhòa các ranh giới hành chính truyền thống.

Đặc biệt, sự xuất hiện của các “giáo sĩ AI” tham gia thuyết giảng đã đặt ra những câu hỏi hóc búa về pháp lý. Trước thực tế này, ông Vũ Hoài Bắc lưu ý:

“Thực tế đó đặt câu hỏi về cách ứng xử, thủ tục công nhận đối với những hình thức thuộc ‘biên giới mềm’ này. Chúng ta cần sự thấu hiểu sâu sắc về thực tiễn để giải quyết hài hòa, tránh gây mất bình đẳng giữa các tôn giáo.”

Ông cũng tiết lộ, Ban Tôn giáo Chính phủ đang khẩn trương xây dựng Luật Tín ngưỡng tôn giáo sửa đổi, dự kiến trình Quốc hội vào tháng 4/2026, tập trung mạnh mẽ vào quản lý không gian mạng và đơn giản hóa thủ tục hành chính qua chuyển đổi số.

Quản lý bằng sự chân thành và tinh thần thực chất

Trước thực trạng bộ máy nhân sự có nhiều thay đổi sau sáp nhập, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Trần Văn Bảy đã thẳng thắn chỉ ra những điểm yếu trong công tác phối hợp và tâm lý “đùn đẩy” trách nhiệm. Ông nhấn mạnh rằng, đối với một địa bàn trọng điểm như TPHCM, nếu chỉ lo thu ngân sách mà buông lỏng mặt trận dân tộc, tôn giáo sẽ là một sai lầm nguy hiểm.

Xem thêm Hàng ngàn người chiêm bái Xá lợi Đức Phật giữa lòng TP.HCM

Về phương châm hành động cho năm 2026, ông Trần Văn Bảy yêu cầu:

“Làm công tác dân tộc, tôn giáo phải bằng sự chân thành và thực chất. Phải theo tinh thần ‘thiếu cái gì học cái đó, cần cái gì học cái đó’, thậm chí mời các đồng chí đã nghỉ hưu có tâm huyết về tập huấn cho lớp trẻ. Thành phố không thiếu kinh phí, cái chúng ta cần là cơ sở pháp lý vững chắc và sự quyết tâm của cán bộ cơ sở.”

Đối với những khiếu kiện kéo dài về đất đai tôn giáo, lãnh đạo thành phố gợi mở hướng đi mới là tận dụng đội ngũ chuyên gia, luật sư để có tiếng nói phản biện độc lập, giúp việc giải quyết các vụ việc tồn đọng trở nên khách quan và thuyết phục hơn.

Vinh danh những cống hiến thầm lặng

Khép lại hội nghị, những nỗ lực bền bỉ của đội ngũ cán bộ đã được ghi nhận xứng đáng. Chủ tịch nước đã quyết định trao tặng Huân chương Lao động hạng Nhất cho ông Ngô Văn Triển (nguyên Trưởng Ban Dân tộc TPHCM) và Huân chương Lao động hạng Ba cho bà Phan Thị Kim Phúc. Đây không chỉ là phần thưởng cá nhân mà còn là sự khẳng định tầm quan trọng của công tác dân tộc, tôn giáo trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc tại siêu đô thị năng động nhất cả nước.