TP.HCM siết chặt đội tàu, dùng VNeID truy chủ tàu vi phạm IUU
TP.HCM đang dồn tổng lực chống khai thác hải sản bất hợp pháp (IUU), hướng tới mục tiêu gỡ “thẻ vàng” và phát triển bền vững ngành thủy sản.

Hơn 400 vụ vi phạm, 8 vụ án bị khởi tố
Sau một năm thực hiện Chỉ thị 32-CT/TW, việc quản lý tàu cá tại khu vực Bà Rịa – Vũng Tàu chuyển biến rõ rệt.
Số tàu chưa đủ điều kiện hoạt động giảm từ 1.572 chiếc (tháng 4/2024) xuống còn 1.063 chiếc (15/9); hơn 1.100 tàu không còn hoạt động đã bị xóa đăng ký.
Tỷ lệ tàu cá dài từ 15 m trở lên lắp thiết bị giám sát hành trình (VMS) đạt 98,23%, tương đương 2.333 tàu, giúp giảm đáng kể tình trạng mất kết nối.
Cùng với việc siết quản lý, các lực lượng chức năng đã xử phạt 443 vụ vi phạm IUU, tổng số tiền hơn 3,3 tỷ đồng.
Riêng giai đoạn từ 1/5 đến 15/9, có 111 tàu mất kết nối từ 6 giờ đến dưới 10 ngày bị xử phạt trên 3 tỷ đồng; thêm 13 tàu mất kết nối trên 10 ngày bị phạt 325 triệu đồng.
Công tác xử lý hình sự được đẩy mạnh với 8 vụ án liên quan vi phạm IUU. Trong số này, 5 vụ đã xét xử với các mức án từ 3 năm tù treo đến 7 năm tù giam.
Chủ tàu Nguyễn Bé nhận 6 năm tù vì “Tổ chức cho người khác xuất cảnh trái phép”; hai bị cáo tháo – gửi thiết bị VMS bị tuyên 7 năm tù.
Ba vụ án còn lại, gồm cả vụ liên quan tàu BV-93481-TS, đang được tiếp tục điều tra.
“Nút thắt” kỹ thuật trong xử lý vi phạm
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM, xử lý các hành vi vi phạm IUU vẫn là bài toán phức tạp.
Nhiều chủ tàu cố tình gỡ hoặc chuyển thiết bị VMS sang tàu khác để khai thác trái phép, khiến việc giám sát, xác minh và khởi tố mất nhiều thời gian.
Các văn bản hướng dẫn thi hành chưa thống nhất, trong khi một bộ phận ngư dân vẫn đánh bắt trái phép ở vùng biển nước ngoài vì áp lực sinh kế.
Từ thực tế này, Sở kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường chỉ đạo Cục Kiểm ngư tăng cường tuần tra vùng biển giáp ranh, phối hợp các bộ, ngành xử lý tàu vi phạm – nhất là các trường hợp có tín hiệu VMS xuất hiện gần khu vực Trung Quốc.
Đồng thời, đề xuất sửa đổi các quy định pháp luật để thống nhất quản lý tàu cá theo hạn ngạch, quy định rõ hơn việc đăng ký, cấp phép và chứng nhận nguồn gốc thủy sản đối với các tàu đã bán, hư hỏng hoặc có vướng mắc pháp lý.
Siết quản lý từ cửa biển, truy chủ tàu bằng VNeID
UBND TP.HCM đặt thời hạn trước 25/10 để Sở Nông nghiệp và Môi trường hoàn tất việc rà soát, phân loại, cấp phép cho các tàu đủ điều kiện; đồng thời lập danh sách kiểm soát chặt nhóm tàu chưa đủ điều kiện hoạt động.
Tại các cửa biển, Ban Quản lý cảng cá không làm thủ tục rời cảng cho tàu chưa được cấp phép.
Lực lượng tuần tra triển khai cao điểm kiểm tra trên biển, kiên quyết đưa tàu vi phạm về bờ.
Đáng chú ý, Công an TP.HCM sẽ phối hợp công an cấp xã dùng VNeID truy tìm chủ tàu vi phạm, áp dụng biện pháp kỹ thuật và nghiệp vụ để xác minh, vận động chấp hành.
Lãnh đạo cấp xã phải rà soát, chụp ảnh, lập hồ sơ từng tàu chưa đủ điều kiện và báo cáo định kỳ về Sở Nông nghiệp và Môi trường.
Các đồn biên phòng chịu trách nhiệm nếu để xảy ra tình trạng tàu không đủ điều kiện vẫn ra khơi.
