Top 100 khởi nghiệp toàn cầu: TP.HCM đang bước sang một vai trò khác
TP.HCM vào Top 100 hệ sinh thái khởi nghiệp toàn cầu là một tin vui. Nhưng nếu chỉ dừng ở niềm vui thứ hạng, sẽ dễ bỏ qua thay đổi quan trọng trong cách nhìn về thành phố.
Không chỉ là đầu tàu kinh tế lớn nhất cả nước. Không chỉ là nơi thu hút cư dân, hút vốn đầu tư và tiêu dùng mạnh. TP.HCM đang được biết đến như nơi có khả năng và chức năng sinh ra doanh nghiệp mới.
Đó là một thay đổi không nhỏ.

Lần đầu tiên TP.HCM lọt Top 100 khởi nghiệp toàn cầu
Theo công bố mới nhất, TP.HCM tăng 12 bậc, lên hạng 98 toàn cầu. Lần đầu tiên TP.HCM vào Top 100 hệ sinh thái khởi nghiệp toàn cầu, đứng hạng 5 Đông Nam Á. Hạng 2 Đông Nam Á về độ trưởng thành hệ sinh thái. Và hạng 7 châu Á - Thái Bình Dương về mức độ sôi động của cộng đồng khởi nghiệp.
Thành phố cũng chạm mốc Top 100 sớm khoảng 4 năm so với mục tiêu đặt ra cho năm 2030. Nhưng điều đáng chú ý là TP.HCM đang được đo bằng một năng lực mới: năng lực sinh ra cái mới.
Một thành phố làm ăn lớn chưa chắc đã là một thành phố khởi nghiệp mạnh. Làm ăn lớn có thể dựa vào quy mô thị trường, mật độ dân cư, sức mua, bất động sản, thương mại và dịch vụ. Còn hệ sinh thái khởi nghiệp mạnh lại là câu chuyện khác hẳn. Nó đòi hỏi một cấu trúc sâu hơn: đại học, quỹ đầu tư, cộng đồng sáng lập, doanh nghiệp lớn chấp nhận hợp tác, chính quyền chịu mở đường cho cái mới. Và quan trọng hơn cả, nó cần một môi trường cho phép thử rồi sai…
Nói cách khác, làm ăn lớn là chuyện của quy mô. Còn sinh ra doanh nghiệp mới là chuyện của năng lực sáng tạo.
Nếu nhìn như vậy, Top 100 lần này có thể là một tín hiệu đáng suy nghĩ. TP.HCM không chỉ muốn làm trung tâm kinh tế theo nghĩa truyền thống. Mà còn muốn bước sang một vai trò cao hơn trong chuỗi giá trị khu vực. Trở thành nơi phát sinh doanh nghiệp mới, mô hình mới và động lực tăng trưởng mới.
Sức ép mới
Nhưng cũng chính ở đây, bảng xếp hạng này lập tức tạo ra một sức ép mới.
Bởi vào Top 100 là một chuyện. Giữ được vị trí đó, biến nó thành chất lượng sống thật của startup lại là chuyện khác. Một hệ sinh thái khởi nghiệp không được đo bằng số hội thảo, số diễn đàn hay vài mùa gọi vốn rầm rộ. Nó được đo bằng số startup sống sót qua ba năm đầu, số công ty lớn lên thật sự, số nhà sáng lập chọn ở lại thành phố này thay vì chuyển sang nơi khác để tìm vốn, tìm luật chơi dễ thở, hay tìm một môi trường bớt mài mòn hơn.
Nếu một thành phố chỉ giỏi tổ chức sự kiện khởi nghiệp mà không giữ được startup lớn lên tại chỗ, thì hệ sinh thái ấy vẫn chưa hoàn thiện.
Vì thế, điều TP.HCM cần sau Top 100 là năng lực nuôi dưỡng dài hơi hơn. Thành phố này sẽ phải chứng minh rằng mình không chỉ biết kêu gọi đổi mới sáng tạo, mà còn biết giảm ma sát cho cái mới tồn tại. Từ thủ tục, không gian thử nghiệm chính sách, khả năng tiếp cận vốn, liên kết đại học - doanh nghiệp, đến mở cửa thị trường cho startup… Tất cả những thứ ấy mới đưa câu chuyện Top 100 ra khỏi một khoảnh khắc đẹp, trở thành bước mở đầu của một vai trò mới.
TP.HCM đã quá quen với vai trò đầu tàu kinh tế. Nhưng Top 100 lần này gợi ra một tham vọng lớn hơn: trở thành đầu tàu sinh thành của nền kinh tế mới. Nếu làm được điều đó, đây sẽ không chỉ là một bước tiến của hệ sinh thái khởi nghiệp. Nó sẽ là một sự thay đổi trong bản chất tăng trưởng của thành phố: từ một nơi hút vốn và tiêu dùng sang nơi tạo ra giá trị mới.
Còn nếu không, Top 100 rồi cũng chỉ là một dấu mốc đẹp. Và những hạt giống tốt nhất vẫn có thể nảy mầm ở đây, rồi chọn lớn lên ở nơi khác.
