Tháng 8/2026: Nhiều quy định mới trong chăn nuôi và thú y

Đặt phòng, chống dịch bệnh lên hàng đầu

Điểm đáng chú ý nhất của Nghị định 204/2026/NĐ-CPcủa Chính phủ về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực thú y có hiệu lực từ ngày 1/8/2026 là việc quy định đầy đủ các hành vi vi phạm, mức xử phạt, biện pháp khắc phục hậu quả, thẩm quyền lập biên bản và xử phạt đối với các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực thú y.

Phạm vi điều chỉnh của Nghị định bao trùm toàn bộ chuỗi hoạt động từ phòng, chống dịch bệnh động vật; kiểm dịch; kiểm soát giết mổ; vệ sinh thú y; quản lý thuốc thú y đến hành nghề thú y.

Đây là những hành vi từng khiến nhiều đợt dịch nguy hiểm trên gia súc, gia cầm kéo dài và gây thiệt hại lớn cho người chăn nuôi nước ta trong thời gian qua. Nghị định cũng tăng cường trách nhiệm của các cơ sở giết mổ, kinh doanh động vật, sản phẩm động vật và cơ sở hành nghề thú y trong việc bảo đảm điều kiện vệ sinh thú y, kiểm dịch và kiểm soát dịch bệnh.

Mức xử phạt tối đa vẫn giữ ở 100 triệu đồng đối với cá nhân và 200 triệu đồng đối với tổ chức. Tuy nhiên, Nghị định đã bổ sung nhiều hành vi mới và quy định chi tiết hơn về các biện pháp khắc phục hậu quả. Ngoài phạt tiền, nhiều trường hợp còn bị buộc tiêu hủy sản phẩm, thu hồi hàng hóa vi phạm, đình chỉ hoạt động hoặc tước quyền sử dụng giấy phép trong thời hạn nhất định.

Quản lý chặt thuốc thú y

Một nội dung được nhiều hộ chăn nuôi và doanh nghiệp quan tâm là việc quản lý thuốc thú y.

Nghị định 204 quy định rõ các hành vi như sản xuất, buôn bán thuốc thú y không đủ điều kiện; kinh doanh thuốc không rõ nguồn gốc; sử dụng thuốc ngoài danh mục hoặc vi phạm quy định về kê đơn, bảo quản, lưu hành thuốc thú y đều có chế tài xử phạt tương ứng.

Nghị định 204/2026/NĐ-CP duy trì mức xử phạt tối đa theo quy định của Luật Xử lý vi phạm hành chính, trong đó mức phạt tiền đối với cá nhân cao nhất 50 triệu đồng, còn đối với tổ chức là 100 triệu đồng.

Đối với cùng một hành vi vi phạm, tổ chức bị xử phạt bằng hai lần mức phạt áp dụng đối với cá nhân. Riêng hộ gia đình và hộ kinh doanh sẽ áp dụng mức xử phạt như đối với cá nhân. Quy định này bảo đảm tính công bằng giữa các chủ thể nhưng cũng tăng trách nhiệm đối với doanh nghiệp, cơ sở sản xuất, kinh doanh có quy mô lớn.

Nghị định cũng đưa biện pháp chế tài nhằm thực hiện tốt quy định cấm hoàn toàn việc dùng kháng sinh với mục đích phòng bệnh hay kích thích sinh trưởng trong thức ăn chăn nuôi. Việc siết chặt quản lý thuốc thú y được kỳ vọng góp phần hạn chế tình trạng lạm dụng kháng sinh trong chăn nuôi – một vấn đề đang được nhiều quốc gia quan tâm nhằm bảo đảm chất lượng thực phẩm và đáp ứng yêu cầu của thị trường xuất khẩu.

Chấn chỉnh toàn diện hoạt động chăn nuôi

Ngay sau khi Nghị định 204 có hiệu lực, ngày 5/8/2026, Nghị định 211/20926/NĐ-CP tập trung xử lý các vi phạm trong hoạt động chăn nuôi cũng sẽ bắt đầu được thực thi. Theo đó, những hành vi liên quan đến điều kiện chăn nuôi, giống vật nuôi, thức ăn chăn nuôi, xử lý chất thải, quản lý trang trại, kê khai hoạt động chăn nuôi… đều được quy định cụ thể hơn so với trước đây.

Đáng chú ý, các hành vi gây ô nhiễm môi trường trong chăn nuôi hoặc không thực hiện các quy định về xử lý chất thải, nước thải, khí thải sẽ bị xử lý nghiêm nhằm giảm tác động đến khu dân cư và môi trường xung quanh.

Những hành vi không thực hiện hoặc thực hiện không đúng quy định về xử lý chất thải, gây ô nhiễm môi trường sẽ bị xử phạt và buộc khắc phục hậu quả. Điều này thể hiện định hướng phát triển ngành theo hướng an toàn sinh học, giảm phát thải và bảo vệ môi trường sống ở khu vực nông thôn.

Nghị định cũng quy định rõ hộ gia đình và hộ kinh doanh khi vi phạm sẽ bị xử phạt như đối với cá nhân. Điều này có nghĩa là các hộ nhỏ lẻ cũng phải tuân thủ đầy đủ các quy định về điều kiện chăn nuôi, sử dụng thức ăn, giống vật nuôi, xử lý chất thải và các quy định liên quan khác, thay vì chỉ các doanh nghiệp lớn mới chịu sự quản lý chặt chẽ.

Theo các chuyên gia, đây là xu hướng tất yếu khi ngành chăn nuôi đang chuyển từ quy mô nhỏ lẻ sang sản xuất tập trung, yêu cầu cao hơn về an toàn sinh học và bảo vệ môi trường.

Siết chặt quản lý thức ăn chăn nuôi và nguồn giống

Nghị định 211 bổ sung quy định xử phạt riêng đối với hành vi sản xuất, mua bán hoặc nhập khẩu thức ăn chăn nuôi có chứa hóa chất, vi sinh vật hoặc sản phẩm sinh học thuộc danh mục cấm sử dụng. Đây là điểm chưa được quy định đầy đủ trong Nghị định 14/2021/NĐ-CP, nhằm ngăn chặn nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe vật nuôi, người tiêu dùng và môi trường.

Nghị định cũng quy định rõ hơn trách nhiệm tuân thủ điều kiện sản xuất. Cơ sở sản xuất khi chưa được cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện hoặc vẫn tiếp tục hoạt động trong thời gian bị đình chỉ sẽ bị xử phạt nghiêm. Tương tự, việc sản xuất sản phẩm thức ăn chăn nuôi chưa được công bố theo quy định cũng sẽ bị xử lý.

Từ 18/8, ngư dân cần lưu ý gì khi Nghị định 246/2026/NĐ-CP có hiệu lực?

Từ vịt cỏ Vân Đình đến cách làng quê làm giàu từ bản sắc

Ở lĩnh vực giống vật nuôi, Nghị định tiếp tục tăng cường quản lý đối với các hành vi sản xuất, mua bán, nhập khẩu giống không đáp ứng điều kiện hoặc không bảo đảm chất lượng. Đây là giải pháp nhằm hạn chế tình trạng giống kém chất lượng gây thiệt hại cho người sản xuất, đồng thời nâng cao chất lượng đàn vật nuôi trong nước.

Nâng cao trách nhiệm các bên

Điểm nổi bật của hai nghị định là không chỉ tập trung vào doanh nghiệp mà còn quy định trách nhiệm đối với từng cá nhân, hộ chăn nuôi.

Từ việc đăng ký hoạt động, thực hiện quy trình an toàn sinh học, tiêm phòng, khai báo dịch bệnh đến chấp hành các quy định về kiểm dịch, kiểm soát giết mổ… đều có chế tài nếu vi phạm.

Điều này cho thấy quan điểm quản lý mới là phòng ngừa rủi ro ngay từ cơ sở, thay vì chỉ xử lý khi dịch bệnh hoặc sự cố đã xảy ra.

Đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh quy mô lớn, nghị định cũng quy định nhiều biện pháp khắc phục hậu quả. Bên cạnh phạt tiền, người vi phạm còn bị buộc tiêu hủy, thu hồi sản phẩm, đình chỉ hoạt động hoặc thực hiện các biện pháp khôi phục điều kiện theo quy định.

Các chuyên gia pháp lý cho rằng, thay vì chỉ quan tâm đến mức xử phạt, những người trong ngành sản xuất này nên chú ý những yêu cầu cốt lõi mà hai nghị định đặt ra. Đó là thực hiện đầy đủ việc khai báo dịch bệnh; tiêm phòng theo quy định; sử dụng thuốc thú y đúng hướng dẫn; bảo đảm điều kiện vệ sinh, an toàn sinh học; không vận chuyển, buôn bán động vật mắc bệnh hoặc không rõ nguồn gốc; xử lý chất thải đúng quy định; đồng thời tuân thủ các quy định về giống, thức ăn và điều kiện sản xuất.

Đây đều là những yêu cầu không chỉ giúp tránh bị xử phạt mà còn góp phần giảm thiểu thiệt hại do dịch bệnh, nâng cao chất lượng sản phẩm và tăng khả năng cạnh tranh của ngành chăn nuôi Việt Nam trong bối cảnh hội nhập.