Quảng Trị giao thông tê liệt, một tỷ mét khối nước mưa trút xuống Huế!

Đất đá vùi lấp đường, giao thông miền núi Quảng Trị tê liệt

Một khối lượng lớn đất đá bất ngờ đổ xuống tại Km30+900 Quốc lộ 9C, đoạn qua xã Kim Ngân, tỉnh Quảng Trị, vùi lấp khoảng 100m mặt đường. Ước tính có hơn 10.000m³ đất đá tràn xuống, khiến tuyến đường phải tạm thời đóng cửa để bảo đảm an toàn.

Các đơn vị chức năng tổ chức hai mũi thi công từ hai hướng, gồm nhánh phía đông và phía tây đường Hồ Chí Minh, huy động máy móc, nhân lực làm việc liên tục ba ca để xử lý điểm sạt lở. Dự kiến cần khoảng ba ngày mới có thể thông tuyến. Tuy nhiên, địa hình chật hẹp, khối lượng đất đá lớn khiến việc đưa phương tiện vào thi công gặp nhiều khó khăn.

Không chỉ Quốc lộ 9C, nhiều tuyến đường và ngầm tràn ở khu vực miền núi Quảng Trị cũng bị nước lũ chia cắt. Tại Quốc lộ 15D, ngầm tràn ĐaKrông ngập khoảng 1m; các ngầm trên Quốc lộ 9B tại Km14, Km23 và Km25 ngập từ 30–50cm. Ngầm tràn trên đường tỉnh 588A qua Ba Lòng ngập khoảng 4m.

Riêng khu vực ĐaKrông có sáu ngầm tràn ngập sâu từ 2–2,5m; nhiều điểm ở Tà Rụt, Lìa, A Dơi và Kim Ngân cũng bị nước lũ bao phủ.

Mưa lớn tập trung ở phía nam Quảng Trị, lượng mưa phổ biến 100–300mm; một số nơi ghi nhận lượng mưa cao như Tà Rụt 322,8mm, Hướng Sơn 361mm. Nước từ thượng nguồn đổ về khiến sông Thạch Hãn lên nhanh. Lúc 14h ngày 10/11, mực nước tại trạm Thạch Hãn đạt 4,69m, cao hơn báo động 2 là 0,19m; đến 16h vẫn ở mức 4,65m và đang xuống chậm.

Tại xã Hiếu Giang, mưa lũ ảnh hưởng đến 289 hộ dân ở 9 thôn; hơn 16km đường giao thông bị ngập, khoảng 5ha cây trồng bị nước bao phủ. Nước lũ còn cuốn trôi khoảng 2 tấn gỗ keo và 50 con gà của người dân. Những thiệt hại này cho thấy mưa lũ không chỉ làm gián đoạn đi lại mà còn trực tiếp cuốn đi tài sản, công sức sản xuất của các hộ dân.

Hơn một tỷ mét khối nước mưa trút xuống Huế trong 24 giờ

Để hình dung quy mô của đợt mưa lớn, TS. Nguyễn Đính, Viện Công nghệ Môi trường, Giảm nhẹ thiên tai và Biến đổi khí hậu (DMETACI) giải thích, lượng mưa được hiểu là chiều dày lớp nước mưa rơi xuống một khu vực.

Theo cách quy đổi thông dụng, 1mm tương đương 1 lít nước trên mỗi mét vuông. Như vậy, 100mm mưa có nghĩa mỗi mét vuông bề mặt nhận khoảng 100 lít nước; nếu mưa 200mm, con số này tăng lên 200 lít.

Theo tính toán của TS. Nguyễn Đính, lượng mưa trung bình trên địa bàn TP. Huế trong 24 giờ, từ 19h ngày 9/11 đến 19h ngày 10/11/2026, khoảng 270mm. Với diện tích tự nhiên khoảng 5.000km², tổng lượng nước mưa rơi xuống toàn thành phố trong khoảng thời gian này ước tính lên đến hơn 1 tỷ m³.

Đây là con số phản ánh tổng lượng nước mưa rơi xuống trên toàn bộ diện tích địa bàn theo phép tính lý thuyết, không đồng nghĩa với lượng nước sẽ chảy trực tiếp vào sông, suối. Một phần nước được đất hấp thụ, một phần đọng lại ở ao hồ, đồng ruộng, phần còn lại chảy tràn trên bề mặt và bổ sung vào hệ thống sông ngòi.

TS. Nguyễn Đính cũng lưu ý, theo ngưỡng phân loại lượng mưa được ông cung cấp, lượng mưa từ 51–100mm trong 24 giờ thuộc mức mưa to; trên 100mm/24 giờ là mưa rất to. “Những đợt mưa đạt mức này có thể gây tác động bất lợi đến đời sống, sản xuất, đặc biệt tại những khu vực địa hình thấp trũng, khả năng tiêu thoát nước hạn chế”, ông nói.

Từ vùng Truồi đến hạ lưu sông Bồ ngập nước

Ở Huế, mưa lớn kết hợp triều cường khiến nhiều khu dân cư vùng thấp trũng ngập sâu. Tại khu vực Truồi, xã Lộc An, nước dâng nhanh, tràn qua đường và vào nhà dân. Một số đoạn đường ở thôn Bàn Môn ngập hơn 70cm. Tại thôn Hưng Bình, có 128 nhà bị ngập; trong đó, 10 nhà ngập sâu từ 0,6–1m.

Khi nước dâng, người dân phải kê cao đồ đạc, chuyển tài sản lên nơi cao hơn và theo dõi diễn biến mưa lũ. Chính quyền địa phương tổ chức ứng phó, hỗ trợ di dời những hộ ở khu vực nguy hiểm. Với những vùng thường xuyên chịu ngập, việc ứng phó không còn là chuyện xa lạ, nhưng mỗi đợt nước lên vẫn đặt người dân trước nguy cơ mất mát tài sản và đảo lộn sinh hoạt.

Mưa lũ cũng khiến hoạt động dạy và học tại nhiều địa phương ở Huế phải tạm dừng. Trong ngày 10/11, các phường Hương Trà, Hóa Châu và Kim Trà chủ động cho học sinh nghỉ học để bảo đảm an toàn. Riêng phường Hương Trà có 5.243 học sinh nghỉ học. Ngành giáo dục thành phố yêu cầu các trường theo dõi tình hình tại từng điểm trường, chủ động phương án bảo đảm an toàn cho học sinh và giáo viên.

Ở hạ lưu sông Bồ, nước lũ dâng cao, gây ngập tại một số khu vực thuộc Quảng Điền và phường Hóa Châu. Mực nước tại trạm Phú Ốc lúc 16h ngày 10/11 đạt 3,74m, cao hơn báo động 2 là 0,74m. Trước nguy cơ nước tiếp tục lên trong đêm, người dân sống ven sông phải chủ động bảo vệ nhà cửa, tài sản và phương tiện sản xuất.

Không chỉ những hộ dân ven sông, các hộ nuôi cá lồng cũng đứng trước nỗi lo riêng. Từ sáng 10/11, ông Hoàng Kim Trình, hộ nuôi cá lồng trên sông Bồ thuộc phường Hương Trà, đã chằng néo lồng bè để đề phòng nước lũ dâng cao trong đêm. Với người nuôi cá, một đợt lũ lớn không chỉ đe dọa lồng bè mà còn có thể cuốn theo cả vốn liếng và công sức của nhiều tháng chăm sóc.

Tuy nhiên, với một số nông dân vùng hạ du sông Bồ, nước lũ không chỉ có mặt bất lợi. Nhiều người cho rằng lũ tràn đồng có thể làm chết hoặc cuốn trôi một phần chuột, sâu bọ và sinh vật gây hại trên đồng ruộng, nhờ đó giảm công sức, chi phí phòng trừ dịch hại cho vụ sản xuất tiếp theo. Đây là kinh nghiệm được người dân đúc rút qua nhiều mùa lũ.

Dẫu vậy, lợi ích này không thể bù đắp những thiệt hại nếu cây trồng bị ngập úng kéo dài, nhất là khi nước rút chậm hoặc lũ về đúng thời điểm xuống giống, thu hoạch.

Giá rau củ tăng 10 - 25% do mưa lũ

Mưa lũ gây ngập lụt, sạt lở ở vùng biên Quảng Trị, chìm tàu cá ở Huế

Mưa lũ từ Thanh Hóa đến Đà Nẵng: Sập cầu, sạt lở nghiêm trọng, hàng nghìn nhà dân bị ngập