Đất đai
Bảng giá đất TP.HCM: Dân vùng ven 'mắc kẹt'
Việc duy trì giá đất nông nghiệp ở mức "siêu rẻ" trong khi đẩy giá đất ở lên cao đang tạo ra một nghịch lý tài chính, đẩy người dân vùng ven TP.HCM vào thế khó khi muốn hợp thức hóa quyền sử dụng đất.
Thấp hơn cả tỉnh lẻ
Dự thảo bảng giá đất mới của TP.HCM đang gây sốc khi định giá đất nông nghiệp thấp hơn cả Đồng Nai. Cụ thể, mức giá cao nhất tại TP.HCM chỉ là 1,44 triệu đồng/m², trong khi Đồng Nai là 1,5 triệu đồng/m².
Thực tế tại các huyện như Củ Chi hay Nhà Bè, giá giao dịch thị trường cao gấp 10-20 lần con số dự thảo. Sự lạc hậu này không chỉ gây thất thu ngân sách khi bồi thường mà còn trực tiếp tạo ra "rào cản" cho các hộ gia đình.
Xem thêm: TP.HCM: Chi tiết các trường hợp miễn tiền thuê đất mới nhất
"Cú sốc" tài chính cho hộ gia đình vùng ven
Đối với hàng ngàn hộ gia đình tại Bình Chánh, Hóc Môn, Củ Chi hay Nhà Bè, việc đất nông nghiệp bị định giá thấp không phải là một ưu đãi, mà là một "bẫy chi phí".
Tiền sử dụng đất tăng vọt: Thuế chuyển mục đích sử dụng đất được tính dựa trên độ chênh lệch giữa giá đất ở và giá đất nông nghiệp. Khi giá đất nông nghiệp bị "dìm" xuống thấp trong khi giá đất ở tăng mạnh, số tiền người dân phải nộp sẽ trở thành một gánh nặng khổng lồ, vượt quá khả năng tài chính của đa số hộ gia đình thu nhập trung bình.
Nguy cơ nhà không giấy tờ: Do không đủ tiền đóng thuế, nhiều hộ dân sẽ chọn giải pháp "xây lụi" hoặc chấp nhận sống trong những căn nhà không thể hoàn công, dẫn đến tình trạng đô thị hóa tự phát, nhếch nhác và tiềm ẩn rủi ro pháp lý kéo dài.
Bất công trong bồi thường: Những hộ dân bị thu hồi đất để làm dự án sẽ nhận mức đền bù rẻ mạt theo bảng giá, không đủ để họ mua lại một suất tái định cư tại chính khu vực mình sinh sống.
Xem thêm: TP.HCM khơi thông nguồn cung: Thêm 42 dự án nhà ở thương mại trên đất nông nghiệp
Giải pháp nào để hài hòa?
Các chuyên gia cảnh báo, nếu không điều chỉnh bảng giá đất nông nghiệp lên mức ít nhất 70% giá thị trường (hoặc bằng 40% giá đất ở cùng vị trí), TP.HCM sẽ đối mặt với làn sóng khiếu nại và tắc nghẽn trong giải phóng mặt bằng.
Để tránh tình trạng này, điều cần thiết bây giờ là TP.HCM cần một bảng giá sát thực tế. Xác lập giá thực, sẽ tạo ra sự minh bạch, còn nếu không, hậu quả khó lường là thuế phí ban đầu dù có duy trì thấp, nhưng sẽ tạo rủi ro rất lớn cho người dân và quản lý nhà nước về sau.
Xác định giá đất nông nghiệp một cách khoa học, sát thực tiễn không chỉ là bài toán kinh tế, mà còn là cam kết đảm bảo công bằng xã hội cho những người dân đang trực tiếp đóng góp quỹ đất cho sự phát triển của Thành phố.