Câu chuyện nông nghiệp hôm nay
Gạo ST25 muôn kiểu giá: Khác nhau ở đâu?
Cùng mang tên gạo ST25 nhưng giá bán trên thị trường hiện có sự chênh lệch đáng kể. Sự khác biệt này đặt ra nhiều câu hỏi cho người tiêu dùng về chất lượng, nguồn gốc và thành phần sản phẩm.
Cùng là gạo ST25, mỗi nơi một giá
Theo ghi nhận của phóng viên Nông thôn Việt tại một số cửa hàng kinh doanh gạo ở TP.HCM, dù cùng được giới thiệu là gạo ST25 nhưng giá bán giữa các điểm kinh doanh hiện có sự chênh lệch. Đáng chú ý, ngay trong cùng khu vực, mức giá cũng không đồng nhất.

Tại vựa gạo Bình Triệu, phường Hiệp Bình, gạo ST25 được bán với hai mức giá 27.000 đồng và 30.000 đồng/kg. Tại một cửa hàng khác ở khu vực chợ Phường 25 trước đây (nay thuộc phường Thạnh Mỹ Tây), loại gạo này được bán ở mức 29.000 đồng/kg.
Không chỉ các cửa hàng bán lẻ, ngay cả doanh nghiệp sản xuất và kinh doanh gạo ST25, giá bán loại gạo này cũng không đồng nhất. Cụ thể, gạo ST25 thương hiệu Ông Cua được bán phổ biến từ 40.000 đồng/kg. Còn tại các siêu thị như Co.opmart, Co.op Food, Winmart/Winmart+… giá phổ biến từ 40.000 - 50.000 đồng/kg, tùy dòng sản phẩm và thương hiệu đóng gói.
Lý giải về sự chênh lệch, chị N.N., chủ vựa gạo Tuấn Ngọc, phường Bình Quới, cho biết mức giá khác nhau có thể do chất lượng gạo loại 1, loại 2 hoặc chi phí vận chuyển, phân phối được tính vào giá bán.
Ở góc độ doanh nghiệp sản xuất, ông Nguyễn Văn Thành, Giám đốc Công ty TNHH Phước Thành IV, chỉ ra ngay trong danh mục sản phẩm của doanh nghiệp cũng có nhiều dòng gạo ST25 thuộc các phân khúc giá khác nhau. Trong đó, phân khúc thấp có giá từ 25.000 - 30.000 đồng/kg, phân khúc trung bình khoảng 33.000 - 35.000 đồng/kg, còn dòng cao cấp có giá khoảng 40.000 đồng/kg.
“Sự chênh lệch không đơn thuần xuất phát từ chất lượng hạt gạo mà còn liên quan đến vùng nguyên liệu, phương thức canh tác, điều kiện sản xuất, tiêu chuẩn an toàn thực phẩm và việc xây dựng thương hiệu của từng doanh nghiệp”, ông Thành chia sẻ.
Lấy ví dụ cụ thể hơn, ông cho biết, hiện gạo ST25 được sản xuất tại những vùng trồng một vụ/năm hoặc áp dụng mô hình luân canh lúa - tôm, lúa - cá thường có giá cao hơn. Bên cạnh đó, việc đầu tư quản lý vùng nguyên liệu, kiểm soát chất lượng, liên kết thu mua và xây dựng thương hiệu cũng tác động đến giá thành sản phẩm.
Ông Thành cho biết thêm, trên thị trường còn có những sản phẩm được giới thiệu là gạo ST25 với giá khoảng 17.000 đồng/kg. Theo đánh giá của ông, những sản phẩm ở mức giá này không thuộc nhóm gạo có chất lượng tốt.

Vì sao ai cũng được bán gạo ST25?
ST25 là giống lúa do nhóm tác giả gồm ông Hồ Quang Cua, ông Trần Tấn Phương và bà Nguyễn Thị Thu Hương nghiên cứu, lai tạo. Giống lúa được cấp bằng bảo hộ giống cây trồng số 21.VN.2020 theo quyết định ngày 6/3/2020, với chủ bằng bảo hộ là Doanh nghiệp tư nhân Hồ Quang Trí.
Theo giải thích của Cục Sở hữu trí tuệ, ST25 là tên giống lúa, đồng thời được sử dụng để gọi loại gạo thương phẩm sản xuất từ giống lúa này. Các doanh nghiệp thu mua, chế biến gạo từ giống lúa ST25 có thể sử dụng tên gọi gạo ST25, đồng thời sử dụng nhãn hiệu riêng để phân biệt sản phẩm của mình với các doanh nghiệp khác.
Cục Sở hữu trí tuệ cũng xác định dấu hiệu ST25 không thể được đăng ký bảo hộ độc quyền dưới danh nghĩa nhãn hiệu cho sản phẩm gạo. Tuy nhiên, quyền đối với giống cây trồng được bảo hộ vẫn được thực hiện theo quy định pháp luật về sở hữu trí tuệ.
Trên thị trường hiện có nhiều thương hiệu gạo ST25 với mức giá, quy cách đóng gói và phân khúc sản phẩm khác nhau. Tùy vào điều kiện sản xuất, vùng nguyên liệu, tiêu chuẩn chất lượng và chiến lược kinh doanh, mỗi doanh nghiệp có thể phát triển những dòng sản phẩm phục vụ các nhóm khách hàng riêng.
Bên cạnh gạo đóng gói mang thương hiệu của các doanh nghiệp, gạo ST25 còn được bán theo kg tại các cửa hàng và vựa gạo truyền thống.
Mỗi kênh phân phối có đặc điểm kinh doanh, chi phí vận hành và nhóm khách hàng khác nhau, góp phần tạo nên sự đa dạng về giá bán trên thị trường.
Từ khảo sát tại các cửa hàng ở TP.HCM và thông tin của doanh nghiệp sản xuất có thể thấy, thị trường gạo ST25 hiện có nhiều phân khúc, từ các dòng sản phẩm phổ thông đến cao cấp.
Giá bán không chỉ liên quan đến chất lượng gạo mà còn chịu tác động từ phương thức canh tác, chi phí sản xuất, phân phối và đầu tư thương hiệu.
Đối với người tiêu dùng, bên cạnh giá bán, những thông tin về thương hiệu, nguồn gốc, đặc điểm sản phẩm, quy cách đóng gói và tiêu chuẩn chất lượng là cơ sở để lựa chọn loại gạo phù hợp với nhu cầu sử dụng và khả năng chi tiêu.