Vi vu ta đi
Sống chậm ở nơi độc, lạ Lormes
Nếu bạn đang tìm kiếm một nơi "sống chậm", để lắng nghe trọn vẹn tiếng thở của thiên nhiên, thì xã Lormes, quận Clamecy, tỉnh Nièvre, vùng Bourgogne-Franche-Comté, miền Trung nước Pháp chính là điểm đến tuyệt vời và độc, lạ trong hành trình vi vu trời Âu.
Nơi ấy hoa đã nở
Cách trung tâm Paris hơn 190km, con đường dẫn về Lormes này, dù bạn băng qua đó vào mùa nào, đều sẽ mang đến cho bạn những trải nghiệm thị giác đầy mê hoặc. Lần đầu đến đây mùa đông 2024, nhưng mùa Xuân này, Lormes lần nữa khiến chúng tôi đắm chìm khi trở lại.
Hôm nay, Lormes không còn sắc trắng lạnh lẽo, thay vào đó là sắc trắng, tím, vàng hồng rực rỡ của những vạt hoa dại mọc ven đường cùng sắc xanh non mỡ màng của những cánh rừng thông vừa tỉnh giấc sau kỳ ngủ đông dài.
Như lệ thường, chúng tôi lưu trú tại nhà ông bà Odin An một người thân ngay đại lộ Avenue du 8 mai 1945. Đó là một ngôi nhà đặc trưng của vùng nông thôn Pháp với những vách tường đá dày kiên cố, tầng hầm mát lạnh và những ô cửa sổ gỗ sơn nâu cổ điển. Dù mang vẻ ngoài hoài cổ, bên trong vẫn đầy đủ tiện nghi hiện đại, tạo nên một sự giao thoa ấm áp giữa quá khứ và hiện tại.
Mùa này, bức tường đá dày cộp bao quanh vườn nhà ông bà vừa được cạo sạch rong rêu. Sau vườn, những chiếc lá xanh non của dây nho vốn tưởng rụi tàn trong mùa đông cũ đã bật dậy, vươn bám gần nửa góc tường. Vuông sân nhỏ, là là sát mặt đất là những trái dâu chín đỏ, căng mọng, bóng bẩy như gọi mời. Khung cửa số hông nhà bếp nhìn ra sân, bà Odin treo hai chậu hải đường đang nở hoa rực rỡ. Đó là thành quả mấy buổi chợ cây giống từ đầu tháng Ba đến giờ của bà Odin. Bà nói: “Trừ các cây đào, cây táo, hoa hồng và dây nho, năm nào tôi cũng đi mua các loại hoa và rau cải mới. Tốn tiền và cũng mất công, nhưng nhìn khu vườn đủ sắc màu do chính tay mình chăm bón, vô cùng thư giãn”.
Nơi hơn 15 ngàn con người cùng sống chậm
Những ngày tháng Ba, Lormes –hiện lên như một bức tranh thủy mặc vừa dịu dàng, vừa phảng phất nét trầm mặc của thời gian. Đứng từ pháo đài cổ cạnh nhà thờ Lormes, bạn có thể thu vào tầm mắt toàn cảnh trung tâm xã. Những dãy nhà cổ kính với mái ngói thâm nâu, những con phố sạch bóng và đặc biệt là những ô cửa lá sách trăm năm tuổi rực rỡ sắc màu dưới nắng xuân. Ở đây, người dân coi trọng sự nghỉ ngơi và giá trị gia đình đến lạ kỳ. Dù dân số của toàn xã xấp xỉ 15 ngàn, nhưng vào thứ Bảy và Chủ nhật, hầu hết các cửa hàng đều đóng cửa. Đường phố Lormes tĩnh lặng, chỉ còn tiếng chim hót và tiếng gió lùa qua các kẽ lá, nhắc nhở du khách rằng: "Hãy chậm lại để cảm nhận hạnh phúc."
Điểm nhấn làm nên vẻ đẹp thoát tục của Lormes chính là khu vực hồ nước trung tâm, nơi được ví như "Hồ Xuân Hương của nước Pháp". Lối vào rừng Narvau là một mặt hồ rộng lớn, nơi mùa xuân này đang chứng kiến một sự trở lại đầy cảm xúc.
Khi mặt băng tan biến, nhiều người dân ngóng đợi xem những chú chim, những đàn vịt trời và đôi thiên nga trở về hồ. Tuy nhiên, mùa xuân này, hồ Lormes thiếu đi một nhịp đập. Bà Evelyne, một người dân địa phương, bùi ngùi kể rằng trong mùa đông khắc nghiệt vừa qua, một chú thiên nga trong đôi bạn tình gắn bó lâu năm đã mãi mãi ra đi. Giờ đây, trên mặt hồ xanh trong, chỉ còn lại một chú thiên nga độc hành.
Giữ môi trường và cùng làm trẻ hóa vùng đất cũ
Lormes tuy nhỏ nhưng sở hữu những di sản khổng lồ. Đó là cánh rừng Narvau trải dài hơn 171ha, nơi hệ sinh thái được bảo tồn nghiêm ngặt. Người dân ở đây có một sự gắn kết thiêng liêng với môi trường. Họ có thể vào rừng hái rau dại và mùa Xuân, hái nấm sau những cơn mưa đầu mùa, nhặt hạt dẻ hay mé nhánh cây khô vào cuối Thu, nhưng tuyệt đối không ai xâm hại đến một cây xanh khi nó đang đứng vững.
Đi dọc theo các con suối ở trung tâm xã, bạn sẽ bắt gặp những bức tường còn sót lại của các nhà giặt công cộng hàng trăm năm tuổi. Đây là dấu tích của một thời đại đã qua, hiện đang được chính quyền và người dân chung tay tôn tạo. Điều chúng tôi ấn tượng ở Lormes còn là sự sạch sẽ, quy cũ của vùng đất này, nơi mà các thùng rác được đặt khắp nơi. Người dân ở đây phân loại rác tại nguồn theo quy trình nghiêm ngặt. Không chí hai ba túi rác, mà thật quan sát bạn sẽ thấy rác được chia đến tận 5 loại. Thứ hai, xe thu gom sẽ lấy túi rác màu vàng và màu xanh, là rác có thể phân hủy và giấy. Thứ sáu, túi rác đen với những bao túi ny lông và các loại không phân hủy. Nút khoén, vỏ lon và pin cũ đều được để túi riêng. Khi nào có ngày hội thu thì mới mang ra xã nộp. Còn các loại chai, ly thủy tinh đựng rượu vang, bia, nước ép trái cây… thì dân tự gom và mang đến bỏ vào các bồn to đặt ở những chỗ cố định. Hơn hết, là khắp các công viên, và các con đường lớn nhỏ bạn sẽ dễ dàng bắt gặp các nơi treo túi rác và găng tay ny lông để người nuôi chó, mèo xử lý chất thải của thú cưng khi đưa chúng dạo chơi.
Sự hiếu khách của người dân nơi đây cũng rực rỡ như hoa xuân vậy. Bà Odin Trần, chủ nhà của chúng tôi, dẫn chúng tôi đi lễ nhà thờ, đi siêu thị và mua những ổ bánh mì baguette nóng hổi. Sự kết nối giữa người với người ở đây không có khoảng cách. Họ nhìn ngó giúp nhau, hỏi thăm nhau bằng những cái ôm nồng ấm. "Người dân ở đây thân thiện lắm. Chúng tôi vừa trải qua một mùa đông dài để mong chờ sắc hoa tím này nở rộ," bà Momo, hàng xóm sát vườn nhà bà Odine kể về láng giềng của mình với nụ cười rạng rỡ. Được biết từ sau dịch COVID-19 đến nay, chính quyền Lormes đặt mục tiêu thu hút thêm nhiều gia đình mới đến định cư, nhằm làm trẻ hóa vùng đất thanh bình này.
***
Nửa tháng sống tại Lormes mùa Xuân, đi dạo trên những cung đường đầy hoa, lắng nghe tiếng chuông nhà thờ ngân vang trong chiều tà, chúng tôi nhận ra rằng hạnh phúc không nằm ở những điều xa xỉ. Hạnh phúc hiện hữu trong mùi thơm của cỏ mới, trong sắc tím của thung lũng hoa xuân, và cả trong vẻ đẹp tịch mịch của chú thiên nga còn lại trên hồ. Sự đơn độc ấy không gợi lên sự bi lụy, mà trái lại, nó tôn lên vẻ thanh cao, kiêu hãnh của thiên nhiên, khiến lòng người lữ khách bỗng chốc trở nên tĩnh lặng, trân trọng hơn những phút giây hiện tại.
Lormes chưa phải là một địa danh quen thuộc trên bản đồ du lịch Pháp nên thường du khách đến đây là người bản xứ, ở các vùng lân cận. Người ta thuê nhà trọ, thuyền chèo, chân vịt, áo phao… để dạo chơi hay bơi tắm trên hồ. Họ trọ ở các phòng nghỉ, bungalow ven hồ hoặc thuê hẳn những biệt thự gần khu vực hồ để tận hưởng không khí mát lành, cùng chơi lửa trại, câu cá… Lormes, cuốn hút từ những điều thật bình dị và nhò bé, nơi đây, dạy ta cách yêu thương thiên nhiên, trân trọng di sản và sống trọn vẹn từng phút giây hiện tại.
Từ Paris, bạn có thể đến Lormes bằng ô tô (là taxi, hay xe đặt theo dịch vụ, cũng có thể thuê xe tự lái) hoặc đi tàu lửa. Giá taxi dao động từ 320-500 euro tùy loại xe. Nếu thuê ô tô, giá cũng từ 80 -150 euro/ngày, xăng bạn phải tự lo, khá cao so với chọn tàu lửa (chỉ khoảng 30 euro/ lượt) nhưng bù lại, bạn sẽ được tận hưởng đặc quyền nhìn thấy mùa xuân trải khắp các cánh đồng dọc theo cao tốc A6. Trường hợp bạn chọn đi bằng tàu lửa, bạn phải nối chuyến 2 lượt vì không có tàu đi thẳng. Và trạm cuối của tàu, là ga Avallon cách Lormes đến hơn 30km nên để về được nơi nghỉ dưỡng hay nhà người thân, bạn có thể bắt xe buýt, taxi hoặc nhắn người quen ra ga đón.