Chính sách
Đề án lúa phát thải thấp, bước tiến quan trọng ở Kiên Giang
Tỉnh Kiên Giang vừa chính thức triển khai mô hình thí điểm lúa phát thải thấp, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong đề án 1 triệu héc-ta lúa chất lượng cao, phát thải thấp tại vùng Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL). Sau thành công ban đầu ở Cần Thơ, mô hình này hiện đang lan rộng ra các địa phương khác.
Mô hình tại Kiên Giang được thực hiện tại hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp thanh niên Phú Hòa, xã Tân Hội, huyện Tân Hiệp, với quy mô 50 héc-ta và sự tham gia của 25 hộ dân. Theo ông Lê Hữu Toàn, Giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh Kiên Giang, mục tiêu của tỉnh là đạt 100.000 héc-ta lúa phát thải thấp vào năm 2025 và tăng lên 200.000 héc-ta vào năm 2030.
Mô hình thí điểm được sản xuất theo quy trình kỹ thuật của đề án 1 triệu héc-ta lúa chất lượng cao, phát thải thấp do Bộ NN&PTNT ban hành. Ông Lê Thanh Tùng, Phó cục trưởng Cục Trồng trọt, cho biết mô hình áp dụng ba phương pháp gieo sạ: sạ hàng hiệu ứng hàng biên, sạ cụm, và sạ bằng drone. Lượng giống gieo sạ chỉ khoảng 60 - 70 kg/héc ta, bằng 1/3 lượng giống theo phương thức truyền thống.
Theo ông Tùng, giảm lượng giống giúp tăng hiệu quả sử dụng phân bón, quản lý dịch hại tốt hơn, và giảm lượng thuốc bảo vệ thực vật. Điều này góp phần nâng cao chất lượng sản phẩm và hiệu quả kinh tế cho nông dân.
Mục tiêu chung của đề án là giảm chi phí sản xuất, nâng cao giá trị hạt lúa, giảm phát thải khí nhà kính và bảo vệ môi trường. Kết quả bước đầu cho thấy mô hình ở Cần Thơ đạt năng suất từ 6,13 - 6,51 tấn/héc ta, cao hơn ruộng đối chứng từ 0,24 - 0,62 tấn/héc ta. Nông dân tham gia mô hình tại Cần Thơ cũng tăng lợi nhuận từ 1,3 - 6,2 triệu đồng/héc ta nhờ giảm chi phí đầu tư và tăng năng suất.
Về phát thải khí nhà kính, mô hình thí điểm giúp giảm đáng kể lượng CO2 tương đương so với phương pháp canh tác truyền thống. Cụ thể, mô hình này chỉ phát thải 2 tấn CO2-e/héc-ta, trong khi phương pháp ngập liên tục kết hợp đốt rơm phát thải khoảng 5 tấn CO2-e/héc-ta và phương pháp ngập liên tục kết hợp vùi rơm phát thải 15 tấn CO2-e/héc-ta.
Ngoài Kiên Giang, Bộ NN&PTNT cũng triển khai mô hình thí điểm tại Cần Thơ, Sóc Trăng, Trà Vinh và Đồng Tháp. Các mô hình này sẽ được thực hiện trong ba vụ liên tiếp để đánh giá và triển khai rộng rãi trên toàn vùng ĐBSCL.
Ông Nguyễn Văn Hùng, chuyên gia cao cấp của Viện Nghiên cứu Lúa gạo Quốc tế (IRRI), nhấn mạnh rằng mô hình thí điểm tại Cần Thơ đã cho thấy hiệu quả kinh tế vượt trội và giảm phát thải khí nhà kính, góp phần quan trọng vào mục tiêu phát triển bền vững và bảo vệ môi trường.