Chính sách

Nghị quyết 254: Phá rào cản Luật Đất đai

LƯU GIANG• 10/01/2026 10:39

Nghị quyết số 254/2025/QH15 vừa được Quốc hội ban hành ngày 11/12/2025 nhằm xử lý dứt điểm các vướng mắc pháp lý, tạo hành lang thông thoáng cho hoạt động quản lý và đầu tư đất đai.

Với nghị quyết này, những điểm nghẽn về đất đai lâu nay sẽ được tháo gỡ. Ảnh dantri

  Cải cách mạnh mẽ công tác thu hồi đất và bồi thường

Nghị quyết 254 đưa ra những quy định mang tính "cởi trói" để đẩy nhanh tiến độ các dự án trọng điểm.

Rút ngắn thời gian thông báo: Thời hạn thông báo thu hồi đất nông nghiệp giảm còn 60 ngày (trước là 90 ngày) và đất phi nông nghiệp còn 120 ngày (trước là 180 ngày).

Thu hồi đất khi đạt 75% đồng thuận: Đối với các dự án thỏa thuận nhận quyền sử dụng đất, nếu đã đạt trên 75% diện tích và số lượng người dân đồng ý nhưng hết hạn thỏa thuận, Nhà nước sẽ can thiệp thu hồi phần diện tích còn lại.

Xem thêm Bao giờ mới hết tư duy... cầm đồ?

Cơ chế thu hồi đất trước, bồi thường sau: Áp dụng cho các dự án quan trọng quốc gia, dự án đầu tư công khẩn cấp hoặc khi có 75% người dân đồng ý bàn giao mặt bằng sớm.

Xác định giá đền bù theo bảng giá đất: Giá đất bồi thường và giá đất tái định cư được xác định dựa trên Bảng giá đất và Hệ số điều chỉnh, giúp đơn giản hóa quy trình thay vì phải xác định giá đất cụ thể như trước đây.

  Ưu đãi thuế phí khi chuyển mục đích sử dụng đất

Một trong những điểm mới đáng chú ý là việc giảm đáng kể tiền sử dụng đất khi chuyển từ đất vườn, ao, nông nghiệp sang đất ở (trong cùng thửa đất có đất ở):

Diện tích chuyển đổiMức thu tiền sử dụng đất
Trong hạn mức giao đất30% mức chênh lệch giá
Vượt hạn mức (không quá 1 lần)50% mức chênh lệch giá
Vượt trên 1 lần hạn mức100% mức chênh lệch giá

(Lưu ý: Mức thu này chỉ áp dụng một lần cho mỗi hộ gia đình/cá nhân trên một thửa đất).

Xem thêm Giá đất từ 2026: Định danh đến từng thửa

  Đơn giản hóa thủ tục 

Nghị quyết đẩy mạnh phân cấp và cắt giảm thủ tục hành chính.

Phân cấp thẩm quyền: Ủy ban nhân dân các cấp có thể quyết định chuyển mục đích sử dụng đất rừng, đất lúa mà không cần chờ Hội đồng nhân dân cấp tỉnh phê duyệt.

 Đấu giá đất linh hoạt: Cho phép đấu giá quyền sử dụng đất nhà ở ngay khi có quy hoạch phân khu hoặc quy hoạch chung, thay vì bắt buộc phải có quy hoạch chi tiết 1/500 như trước.

Mở rộng trường hợp không đấu giá: Bổ sung các dự án năng lượng, du lịch tại vùng đặc biệt khó khăn và đất thanh toán cho hợp đồng BT vào diện giao đất không qua đấu giá/đấu thầu.

    Những lưu ý quan trọng về pháp lý và giao dịch

Để đảm bảo tính minh bạch và tránh trục lợi, Nghị quyết bổ sung các quy định chặt chẽ về hậu kiểm.

Chuyển nhượng tài sản trên đất: Không cần chờ đăng ký biến động xong mới được bán, chỉ cần có giấy phép xây dựng và đã hoàn thành công trình xây dựng.

Xem thêm Chính sách mới 2026: Bước ngoặt về tiền lương, thuế và đất đai

Siết chặt tách thửa: Không thực hiện tách thửa theo bản án của Tòa án nếu diện tích sau tách không đủ điều kiện tối thiểu theo quy định địa phương (trừ các bản án có hiệu lực trước 01/8/2024).

Cải cách Sổ đỏ: Khi thế chấp quyền sử dụng đất, thông tin sẽ được cập nhật vào cơ sở dữ liệu số thay vì ghi trực tiếp vào Giấy chứng nhận (Sổ đỏ).

Xem thêm Nghị quyết đất đai mới: Quốc hội ‘chốt' cơ chế thu hồi đất, bồi thường theo giá thỏa thuận trung bình

  Nghị quyết 254 là "cú hích" để khơi thông các dự án hạ tầng đang đình trệ. Tuy nhiên, việc mở rộng quyền hạn cho cơ quan hành chính địa phương đòi hỏi một cơ chế giám sát chặt chẽ để tránh thất thoát tài sản nhà nước và đảm bảo quyền lợi công bằng cho người dân.

LƯU GIANG