Nông dân miền Tây xáo xác chuẩn bị đón hạn mặn

Canh tác gần 10 công sầu riêng, những ngày qua, thấy tình trạng nắng gay gắt, ông Lê Vĩ Tuyến (ở xã Tân Phước Hưng, huyện Phụng Hiệp) đã chủ động nạo vét và bơm đầy nước cho các mương ống trong vườn; kiểm tra lại các béc tưới của giàn phun tự động đã đầu tư cách đây 2 năm, đảm bảo nguồn nước có thể tưới phủ gốc sầu riêng.

Ông Lê Vĩ Tuyến cho biết: “Nói chung người dân sản xuất bây giờ ai cũng chủ động chuẩn bị hết. Thời điểm này thì kiểm tra thiết bị, tích trữ nước để đủ nước tưới cho mùa khô năm nay”.

Để giảm chi phí, thời gian và lượng nước tưới trong mùa khô, hiện nay, nhiều nông hộ ở huyện Phụng Hiệp đã áp dụng mô hình tưới tự động và bán tự động.

Theo thống kê, huyện Phụng Hiệp hiện có gần 12.000ha cây ăn trái, hơn 3.000ha rau màu. Trong đó có gần 80% nông dân áp dụng mô hình tưới, tương đương khoảng 9.000ha, tăng gần 1.000ha so với năm rồi. Trong đó có khoảng 5000ha áp dụng mô hình tưới tự động hóa.

Đặc biệt, trong năm 2024, huyện Phụng Hiệp đã hỗ trợ 28 hộ thực hiện mô hình bơm tự động, tưới tự động và tưới tiết kiệm điều khiển bằng điện thoại di động; tổng diện tích 30ha. Mô hình này đã góp phần tiết giảm đến 90% lượng nước, 70% thời gian và nhân công lao động. Riêng đối với những mô hình bán tự động, cũng giảm gần 50% lượng nước và thời gian tưới.

Ông Võ Văn Thắng (ở xã Phương Phú huyện Phụng Hiệp, tỉnh Hậu Giang) chia sẻ: “Với hệ thống tưới phun sương này thì dù ở đâu mình cũng có thể điều khiển tưới được. Hồi xưa phải xách nước tưới còn giờ chỉ cần bấm điện thoại là xong”.

Bên cạnh việc đầu tư các hệ thống tưới tiết kiệm, nông dân huyện Phụng Hiệp còn chủ động nạo vét các tuyến kênh nội đồng để khơi thông dòng chảy, tích trữ nước ngọt.

Điển hình như kênh 6 Nhiễu thuộc xã Long Thạnh, huyện Phụng Hiệp, trước đây khi mùa khô đến, tuyến kênh gần như cạn đáy. Nhưng mấy năm gần đây, cách 2 đến 3 năm, chính quyền địa phương lại vận động người dân cùng đóng góp, thuê cơ giới nạo vét kênh để dẫn nước sâu vào bên trong, phục vụ hàng trăm hecta đất sản xuất khu vực này.

Ông Nguyễn Văn Hiệp (ở xã Long Thạnh huyện Phụng Hiệp, tỉnh Hậu Giang) cho hay: “Khu vực này có diện tích trồng cây ăn trái lớn, mùa khô cần nhiều nước để tưới. Trước đây con kênh này bị bồi lắng phải canh đêm khuya nước lớn mới có thể bơm vào vườn tích; nhưng hiện nay tuyến kênh được nạo vét sâu, nước thông thoáng, mở cống gia đình là nước chảy thẳng vào vườn”.

Năm qua, huyện Phụng Hiệp đã huy động gần 4 tỷ đồng để duy tu sửa chữa nâng cấp 3 tuyến đê bao phục vụ bà con xã Hòa Mỹ, huyện Phụng Hiệp trồng lúa và trồng mãng cầu. Theo kế hoạch, năm 2025, huyện tiếp tục phê duyệt sửa chửa nâng cấp 20 cống hở, cống tròn, trạm bơm điện, với nguồn vốn gần 20 tỷ đồng để khép kín gần 60% diện tích đất sản xuất trong huyện; đảm bảo tốt cho nhu cầu sản xuất của người dân trong các mùa vụ.

Bên cạnh giải pháp công trình, huyện Phụng Hiệp tích cực tuyên truyền nâng cao nhận thức cho người dân thực hiện các giải pháp phi công trình như tích trữ nước, áp dụng linh hoạt các mô hình tưới tiết kiệm. Huyện cũng đã phân công cán bộ bán sát địa bàn, thường xuyên quan trắc nồng độ mặn để kịp thời đóng các cống ngăn mặn trên địa bàn, đảm bảo cho người dân trong huyện sản xuất an toàn trong mùa hạn mặn năm nay.

Ông Trần Văn Tuấn - Trưởng phòng Nông nghiệp huyện Phụng Hiệp, tỉnh Hậu Giang cho biết: “Ngành nông nghiệp đã tham mưu với lãnh đạo huyện ban hành các công văn tuyên truyền vận động người dân sẳn sàng ứng phó với mặn xâm nhập. Cùng với đó, tổ chức duy tu sửa chữa lại các nắp cống, để khi mặn về, cống đóng lại trữ nước được tốt hơn.

Không chỉ hỗ trợ người dân nạo vét các tuyến kênh nội đồng để trữ nước, địa phương còn hỗ trợ cho bà con các cây giống thích ứng tốt với hạn mặn để sản xuất”.

*Tạp chí điện tử Nông thôn Việt phối hợp với Truyền hình báo Tuổi Trẻ thực hiện