Mặt trái của đô thị thông minh với camera AI gắn khắp nơi

Nguy cơ tấn công mạng từ các thiết bị kết nối từ đô thị thông minh

Tại phiên tọa đàm “Từ năng lực tính toán đến giá trị kinh tế: Hệ sinh thái công nghệ cho hạ tầng AI”, trong khuôn khổ Ngày Đổi mới sáng tạo mở (Open Innovation Day 2026) diễn ra ngày 26/10 tại TP.HCM, Đại tá Nguyễn Đức Dũng, đại diện Cục An ninh mạng, Bộ Công an, cảnh báo nguy cơ tấn công mạng khi các đô thị đẩy mạnh ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI).

Cảnh báo được đưa ra trong bối cảnh camera AI, hệ thống giám sát môi trường, điều hành giao thông và nhiều thiết bị thông minh được kết nối để phục vụ quản lý đô thị. Tuy nhiên, số lượng thiết bị và hệ thống kết nối mạng càng lớn, bề mặt tấn công mạng càng mở rộng, tạo thêm nguy cơ bị các nhóm tin tặc, đối tượng xấu nhắm tới.

Do đó, yêu cầu bảo đảm an ninh mạng, an ninh dữ liệu phải được đặt ra ngay từ khi xây dựng hệ thống, với sự phối hợp giữa ba chủ thể: cơ quan chủ quản với vai trò chủ đầu tư, lực lượng chuyên trách về an ninh mạng và doanh nghiệp cung cấp sản phẩm, dịch vụ công nghệ.

Trong đó, cơ quan chủ quản phải xác định yêu cầu bảo mật ngay từ khi đặt hàng công nghệ, cùng với những yêu cầu về chức năng và khả năng vận hành. Doanh nghiệp cung cấp giải pháp không chỉ đáp ứng bài toán nghiệp vụ của khách hàng mà còn phải có phương án bảo vệ hệ thống, dữ liệu.

Riêng lực lượng chuyên trách về an ninh mạng, sau khi sắp xếp lại cơ cấu tổ chức các bộ, ngành, lực lượng này hiện tập trung chủ yếu tại Bộ Công an.

Cơ hội cho doanh nghiệp cung cấp giải pháp an ninh mạng

Bên cạnh rủi ro, sự phát triển của AI và chuyển đổi số mở ra cơ hội cho doanh nghiệp Việt Nam tham gia cung cấp sản phẩm, dịch vụ công nghệ và an ninh mạng. Cụ thể là kinh doanh sản phẩm, dịch vụ an ninh mạng là ngành nghề kinh doanh có điều kiện. Hoạt động này được quy định tại Nghị định số 332/2026/NĐ-CP ngày 19/8/2026 của Chính phủ.

Các nhóm sản phẩm, dịch vụ thuộc phạm vi điều chỉnh của nghị định gồm kiểm tra, đánh giá an ninh mạng; giám sát an ninh mạng; chống tấn công, xâm nhập; tư vấn; ứng cứu sự cố; khôi phục dữ liệu và phòng ngừa, chống tấn công mạng. Doanh nghiệp kinh doanh những sản phẩm, dịch vụ này phải đáp ứng các điều kiện và yêu cầu cấp phép tương ứng theo quy định.

Theo đại tá Nguyễn Đức Dũng, định hướng của Nghị định số 332 là tạo điều kiện thuận lợi cho các tổ chức, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực an ninh mạng. Cùng với đó là việc từng bước xây dựng, hoàn thiện các tiêu chuẩn, quy chuẩn về an ninh mạng phù hợp với tiêu chuẩn quốc tế.

Ông lưu ý, đối với sản phẩm ứng dụng AI, ngoài tiêu chuẩn, quy chuẩn về công nghệ, doanh nghiệp còn phải đáp ứng các yêu cầu về an ninh mạng, an ninh dữ liệu.

Đặc biệt, các giải pháp công nghệ phải đáp ứng đồng thời hai yêu cầu: giải quyết được bài toán nghiệp vụ của cơ quan chủ quản và bảo đảm an ninh mạng cho hệ thống. Đây cũng là vấn đề doanh nghiệp cần tính đến ngay từ khi phát triển, triển khai sản phẩm.