Mất tích ở Jeju: Chuyện gì thực sự đang xảy ra ở ‘thiên đường du lịch’?

Nếu chỉ lướt qua mạng xã hội những ngày gần đây, không khó để bắt gặp những câu chuyện về nạn mất tích ở Jeju. Người mất tích liên tiếp, 4 thi thể được tìm thấy chỉ trong 3 ngày, bản đồ đánh dấu những địa điểm phát hiện thi thể, rồi những lời đồn về các đường dây tội phạm bí ẩn...

Với một hòn đảo vốn được biết đến như thiên đường nghỉ dưỡng của Hàn Quốc, những thông tin ấy đủ khiến không ít du khách đặt câu hỏi: Jeju có còn an toàn để du lịch?

Thực tế, câu chuyện nghiêm trọng hơn một vụ mất tích đơn lẻ. Nhưng cũng không giống những "thuyết âm mưu" trên mạng xã hội.

Điểm bất thường lớn nhất được cảnh sát xác nhận hiện nay không phải là một đường dây tội phạm bí ẩn, mà là sai phạm nghiêm trọng trong chính quá trình xử lý các vụ mất tích của cảnh sát Jeju.

Mất tích ở Jeju: 3 ngày, 4 người được tìm thấy đã chết

Tâm điểm của sự hoang mang bắt đầu từ khoảng 22 - 24/8, khi 4 người từng được trình báo mất tích được phát hiện đã chết ở những địa điểm khác nhau trên đảo.

Ngày 22/8, thi thể một người đàn ông ngoài 60 tuổi được phát hiện tại khu vực Gujwa, phía Đông Bắc Jeju. Đây là trường hợp đặc biệt đáng chú ý bởi trước đó, người đàn ông này cũng từng được báo mất tích và hồ sơ của ông được xử lý bởi chính viên cảnh sát đang trở thành tâm điểm điều tra.

Ngày hôm sau, một người đàn ông được cho là ngoài 70 tuổi, từng được báo mất tích một ngày trước đó, được phát hiện đã chết dưới vùng nước ngoài khơi Jocheon.

Sáng 24/8, một người mất tích khác được tìm thấy đã chết gần một thung lũng ở Aewol.

Và chỉ ít lâu sau, cảnh sát tìm thấy i thể Jang Mi-ran, 37 tuổi, người đã mất tích từ tháng 5, tại một khu vực trồng cọ ở Hallim.

Bốn trường hợp xảy ra trong khoảng thời gian rất ngắn, tại nhiều khu vực trên đảo. Hình ảnh các địa điểm được đánh dấu trên bản đồ nhanh chóng lan truyền trên mạng xã hội, tạo cảm giác như Jeju đang xuất hiện một chuỗi mất tích và cái chết có liên hệ với nhau.

Nhưng cho đến nay, cảnh sát chưa xác nhận 4 trường hợp có liên quan với nhau về mặt tội phạm.

Các vụ việc đang được điều tra riêng rẽ. Những suy đoán về bắt cóc, giết người hàng loạt hay buôn bán nội tạng xuất hiện trên mạng xã hội chưa có bằng chứng xác thực.

Điều gây sốc ở một viên cảnh sát

Nếu chỉ có 4 người chết được tìm thấy trong thời gian ngắn, câu chuyện có thể đã được nhìn nhận như một chuỗi vụ việc đáng tiếc.

Nhưng rồi một bê bối khác được phanh phui.

Một viên cảnh sát thuộc Đồn cảnh sát Tây Jeju bị cáo buộc đóng hồ sơ mất tích của Jang Mi-ran mà không xác minh được cô đang ở đâu.

Jang được nhìn thấy lần cuối vào ngày 12/5. Người thân báo mất tích ngày 15/5.

Theo điều tra, viên cảnh sát phụ trách đã nói với người báo tin rằng anh ta liên lạc được với Jang qua điện thoại và cô không muốn tiết lộ nơi ở. Tuy nhiên, cảnh sát sau đó không tìm thấy dữ liệu chứng minh cuộc gọi này tồn tại.

Ngày 24/8, 104 ngày sau khi mất tích, thi thể cô được tìm thấy tại một khu vực trồng cọ. Đáng nói là hiện trường chỉ cách nơi cô từng lưu trú khoảng vài trăm mét.

Cảnh sát ban đầu cho biết vị trí thi thể có thể gợi ý khả năng tự tử. Nưng sau đó họ cho biết tình trạng phân hủy khiến không thể xác định nguyên nhân tử vong. Hiện chưa có cơ sở để khẳng định Jang bị sát hại.

Chính khoảng trống 104 ngày ấy khiến câu chuyện trở nên ám ảnh.

Không chỉ một hồ sơ bị làm giả

Sau đó, cảnh sát tiếp tục tìm thấy một trường hợp khác có cách xử lý tương tự.

Một người đàn ông ngoài 60 tuổi được báo mất tích ngày 2/7. Viên cảnh sát này cũng xử lý hồ sơ như thể đã xác minh được tung tích người đàn ông.

Nhưng người này sau đó được tìm thấy đã chết.

Ngày 1/9, cảnh sát Jeju xác nhận 25 trường hợp khác có dấu hiệu được xử lý không đúng. Cùng 2 vụ đã được biết trước đó, tổng số hồ sơ đáng ngờ lên 27.

Trong 25 vụ mới, có 10 hồ sơ bị nghi đã được đóng khi chưa xác minh tung tích người mất tích. 15 hồ sơ khác đã xác minh được người mất tích an toàn nhưng viên cảnh sát vẫn xóa hồ sơ bằng cách nhập những lý do như “tử vong do tai nạn giao thông” hoặc “tử vong bất thường”.

Cảnh sát bước đầu xác định động cơ không phải tiền bạc hay thù hằn. Người này khai là muốn tránh khối lượng công việc phát sinh nếu các hồ sơ vẫn được mở.

Theo cảnh sát, áp lực, sự mệt mỏi và tâm lý né tránh trách nhiệm đã dẫn đến sai phạm.

Đây là điểm khiến vụ Jeju vượt khỏi một câu chuyện mất tích đơn thuần. Vụ việc dần trở thành bê bối về năng lực và trách nhiệm của cảnh sát.

Vậy có phải “hàng trăm người mất tích” ở Jeju?

Đây là một trong những điểm dễ bị hiểu sai nhất khi câu chuyện lan truyền trên mạng.

298 là số hồ sơ mất tích mà viên cảnh sát nói trên từng xử lý. Đó không phải là số người hiện đang mất tích ở Jeju.

Sau rà soát, cảnh sát phát hiện 27 trường hợp có dấu hiệu xử lý không đúng. Trong đó, những người thuộc 10 hồ sơ bị đóng khi chưa xác minh tung tích đều đã được tìm thấy an toàn.

Vì vậy, nếu nói “298 người mất tích bí ẩn ở Jeju” là sai bản chất vụ việc.

Một lỗ hổng lớn hơn: người trưởng thành mất tích

Hàn Quốc đang phải nhìn lại cách xử lý các trường hợp người trưởng thành mất tích.

Theo các báo cáo, luật Hàn Quốc có cơ chế đặc biệt với một số nhóm người mất tích. Nhóm này gồm trẻ em, người tự kỷ, sa sút trí tuệ và một số dạng khuyết tật tâm thần. Với người trưởng thành khác, cảnh sát có thể không có đầy đủ các công cụ tương tự. Vấn đề này gây tranh luận sau vụ Jang Mi-ran.

Năm ngoái, Hàn Quốc ghi nhận hơn 70.000 trường hợp người trưởng thành mất tích. Chính quyền nước này đã yêu cầu rà soát khoảng 310.000 hồ sơ được đóng trong 3 năm qua. Động thái này cho thấy vụ mất tích ở Jeju đã vượt khỏi phạm vi một hòn đảo du lịch.

Ngày 27/8, lãnh đạo cảnh sát Jeju công khai xin lỗi các gia đình liên quan. Cảnh sát cam kết rà soát toàn diện các vụ mất tích trên đảo. Lực lượng này cũng sẽ tăng thêm các lớp kiểm soát để ngăn sai phạm tương tự tái diễn.

Còn du khách thì sao?

Đây có lẽ là câu hỏi mà nhiều người quan tâm nhất. Có nên hủy chuyến đi Jeju?

Câu trả lời hiện tại không nên được quyết định chỉ từ những bản đồ và video lan truyền trên mạng xã hội. Có một thực tế không thể phủ nhận: vụ việc đã tác động đến tâm lý du lịch.

Từ 19 - 29/8, khách nội địa đến Jeju giảm so với cùng kỳ ở hầu hết các ngày. Theo Hiệp hội Du lịch Jeju, 25 - 30/8, khách nội địa giảm 5,4% so với cùng kỳ. Ngành du lịch cho rằng các tin tức về mất tích đã góp phần tạo tâm lý bất an. Một số du khách thậm chí đã thay đổi kế hoạch nghỉ dưỡng.

Nhưng điều đó không đồng nghĩa Jeju đã trở thành một điểm đến nguy hiểm. Cho đến thời điểm này, không có bằng chứng cho thấy 4 người được tìm thấy đã chết trong 3 ngày là nạn nhân của cùng một tổ chức hoặc một chuỗi án mạng. Đây là khác biệt rất quan trọng.

Nhìn toàn bộ diễn biến, có thể thấy câu chuyện đang được ghép lại từ 3 lớp sự kiện.

Thứ nhất là những cái chết thực sự xảy ra trong một khoảng thời gian rất ngắn.

Lớp thứ hai là bê bối cảnh sát: một viên chức bị cáo buộc làm giả việc xác minh tung tích, dẫn đến ít nhất hai hồ sơ nghiêm trọng và thêm 25 trường hợp đang được xác định là xử lý không đúng.

Lớp thứ ba là mạng xã hội, nơi những sự kiện rời rạc nhanh chóng được đặt cạnh nhau, tạo thành một câu chuyện duy nhất về “hòn đảo mất tích”.

Chính lớp thứ ba đang khiến nỗi sợ lan truyền nhanh chóng. Những bản đồ đánh dấu địa điểm các thi thể, những bài viết giật gân và những tuyên bố về bắt cóc, giết người hay buôn bán nội tạng khiến người đọc dễ dàng có cảm giác rằng Jeju đang tồn tại một hiểm họa bí ẩn mà chính quyền chưa thể kiểm soát.

Nhưng bằng chứng hiện có chưa cho phép đi đến kết luận đó. Cảnh sát cũng cho biết chưa phát hiện dấu hiệu cho thấy các vụ việc có liên hệ tội phạm.