Lấp Vò sau sáp nhập có gì để níu chân du khách?
Đầm ấu, lúa đặc sản, làng nghề chổi lông gà cùng những giá trị văn hóa, ẩm thực đang tạo dư địa để Lấp Vò (Đồng Tháp) phát triển du lịch trải nghiệm... Nhưng thực tế cho thấy vẫn thiếu sản phẩm đủ sức giữ chân du khách và một cách làm du lịch bài bản.
Lấp Vò có những đầm ấu rộng, vùng trồng lúa, làng nghề truyền thống và nhiều nét sinh hoạt đặc trưng miền sông nước... Đây chính là những tài nguyên có thể phát triển thành các sản phẩm du lịch trải nghiệm gắn với cộng đồng.
Củ ấu vẫn chưa... tròn
Tại các vùng trồng ấu, du khách có thể đi xuồng ra đầm, xem người dân thu hoạch và trực tiếp trải nghiệm hái ấu. Củ ấu sau đó có thể được đưa vào các món ăn, tạo thêm trải nghiệm ẩm thực từ chính sản vật địa phương.
Theo ông Nguyễn Duy Phương (45 tuổi), một hộ trồng ấu, hoạt động đón khách tham quan, trải nghiệm mới được địa phương định hướng trong thời gian gần đây. Người dân hiện vẫn chủ yếu tập trung canh tác, thu hoạch rồi bán củ ấu tươi cho thương lái. Khâu sơ chế, chế biến sâu tại vùng nguyên liệu chưa phát triển.
Trao đổi với Tạp chí Nông thôn Việt, ông Diệp Văn Lịnh - Trưởng phòng Khoa học, Công nghệ, Nông nghiệp và Môi trường xã Lấp Vò (Đồng Tháp), cho biết thời gian tới địa phương sẽ hỗ trợ nông dân sản xuất ấu theo tiêu chuẩn an toàn thực phẩm, mở rộng các kênh tiêu thụ và kêu gọi doanh nghiệp liên kết chế biến, tiêu thụ sản phẩm.
“Xã dự kiến phát triển khoảng 100 ha vùng nguyên liệu củ ấu, kết hợp xây dựng điểm du lịch sinh thái để du khách tham quan vùng trồng và trải nghiệm thu hoạch”, ông Lịnh chia sẻ.
Nhiều tài nguyên chưa được khai thác tại Lấp Vò
Đánh giá về tiềm năng du lịch tại đây, ông Nguyễn Văn Mỹ - Chủ tịch HĐQT Du lịch Lửa Việt nhấn mạnh, Lấp Vò có nhiều tài nguyên du lịch đặc trưng nhưng cách làm du lịch còn hạn chế.
Ông dẫn chứng làng ấu là một sản phẩm khác biệt khi được trồng thành vùng và có thể chế biến thành nhiều món ăn. Làng nghề chổi lông gà có hơn 200 hộ sản xuất, sản phẩm được xuất sang Lào và Campuchia.
Ngoài ra, địa phương còn có cơ sở nem của cô Hoàn, chùa Linh Thứu với các loại hoa, đồ cổ và hoạt động phục vụ món chay. Hay như mô hình du lịch sinh thái tại hợp tác xã lúa giống của ông Nguyễn Anh Dũng - nhà khoa học của nhà nông cũng có lợi thế nhờ không gian sản xuất nông nghiệp và hoạt động câu cá tự nhiên.
Theo ông Mỹ, thay vì chỉ đưa khách đến tham quan trong thời gian ngắn, Lấp Vò cần xây dựng chuỗi trải nghiệm để khách có thể ở lại nhiều ngày. Du khách có thể trực tiếp tách ấu, làm sữa ấu, xâu chổi lông gà, câu cá và nấu ăn cùng người dân.
"Du lịch cần chuyển từ thụ động sang chủ động", ông Mỹ nói.
Theo ông, cùng với xây dựng trải nghiệm, địa phương cần chuẩn hóa dịch vụ, điều chỉnh khẩu vị món ăn phù hợp du khách và nâng chất lượng bao bì sản phẩm. Các đặc sản như sữa ấu, gạo cần có nhãn mác rõ ràng, thông tin thành phần, nguồn gốc và đáp ứng các yêu cầu về an toàn thực phẩm.
Đưa nông sản vào câu chuyện du lịch
Ngoài ra theo ông Mỹ, gạo Ngọc Đỏ Hương Dứa là một sản phẩm có thể kết nối với du lịch nông nghiệp tại Lấp Vò.
Đây là giống lúa được ông Nguyễn Anh Dũng - Giám đốc HTX nông nghiệp Định An, nhà khoa học của nhà nông phát hiện năm 2012 trong quá trình theo dõi giống LD 2012. Khi thu hoạch, ông nhận thấy hạt gạo có màu đỏ. Lúc nấu, gạo có mùi thơm tự nhiên giống lá dứa.
Vụ Thu Đông năm 2014, ông Dũng cấy thử một ha giống này. Sau khi thu hoạch, ông đem gạo cho nhiều người dùng thử và nhận được phản hồi rằng cơm mềm, dẻo, thơm, dễ ăn và khi nguội không bị cứng. Đặc biệt, mùi thơm tự nhiên khi nấu cũng tạo điểm khác biệt cho sản phẩm.
“Lấp Vò hướng phát triển du lịch cộng đồng thì những sản phẩm như gạo Ngọc Đỏ Hương Dứa hay củ ấu không chỉ có thể bán dưới dạng nông sản mà còn trở thành một phần của trải nghiệm. Du khách có thể tìm hiểu vùng sản xuất, quy trình canh tác, chế biến và thưởng thức sản phẩm tại chỗ”, ông Mỹ nhấn mạnh và cho rằng đây cũng là cách mở rộng giá trị của nông nghiệp, giúp người dân có thêm nguồn thu từ chính sản phẩm và kiến thức bản địa.
Từ sản xuất sang làm du lịch
Ngoài ra, một trong những lợi thế của Lấp Vò là cộng đồng địa phương vẫn giữ được nhiều nghề và tập quán sản xuất truyền thống. Tuy nhiên, phần lớn người dân vẫn làm nông hoặc sản xuất thủ công theo phương thức quen thuộc, chưa hình thành đầy đủ các dịch vụ đi kèm du lịch.
Theo ông Mỹ, địa phương không nhất thiết phải chờ những dự án lưu trú quy mô lớn mà có thể khuyến khích người dân, doanh nghiệp đầu tư các cơ sở lưu trú vừa phải, phù hợp điều kiện thực tế.
Bài toán của Lấp Vò vì vậy không nằm ở việc tìm thêm tài nguyên, mà là tổ chức lại những giá trị đang có thành sản phẩm hoàn chỉnh. Khi đầm ấu, ruộng lúa, làng nghề, ẩm thực và đời sống cộng đồng được kết nối, vùng đất này có thể tạo ra một chuỗi trải nghiệm thay vì những điểm tham quan rời rạc.
Đây là hướng đi phù hợp với mục tiêu gắn phát triển nông nghiệp với dịch vụ, tạo thêm sinh kế và gia tăng giá trị cho nông sản ngay tại địa phương.
