Các quy định về phát triển nông nghiệp, nông thôn và đô thị có hiệu lực từ 1/7/2026
Từ ngày 1/7/2026, có đến 29 Luật và rất nhiều Nghị định, Thông tư nữa chính thức có hiệu lực pháp luật, tạo nên những thay đổi đáng chú ý trong lĩnh vực phát triển nông nghiệp, nông thôn và đô thị.
Theo đó, các quy định mới không chỉ tác động đến công tác quản lý nhà nước mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động sản xuất, đầu tư, xây dựng hạ tầng, thuế, truy xuất nguồn gốc và phát triển nông nghiệp, nông thôn. Đặc biệt, nhiều chính sách được ban hành theo hướng đơn giản hóa thủ tục hành chính, tăng cường phân cấp, minh bạch hóa thông tin.
Luật Công nghệ cao: Hành lang pháp lý thúc đẩy ứng dụng công nghệ cao vào phát triển nông nghiệp
Không có chương riêng cho ứng dụng công nghệ cao vào nông nghiệp, nhưng rải rác nhiều quy định của luật này liên quan phát triển nông nghiệp.
Cụ thể như tại Điều 4 Luật Công nghệ cao 2025, xác định phát triển công nghệ cao là đột phá chiến lược, đồng thời quy định Nhà nước áp dụng mức ưu đãi cao nhất về đầu tư, thuế, đất đai và các chính sách liên quan đối với hoạt động công nghệ cao.
Còn Điều 17 quy định việc khuyến khích ứng dụng công nghệ cao vào các ngành kinh tế, tạo cơ sở để phát triển nông nghiệp thông minh, sản xuất xanh và nâng cao giá trị gia tăng của nông sản.
Điều 18 nhấn mạnh việc thúc đẩy chuyển giao, thương mại hóa công nghệ và kết quả nghiên cứu, giúp rút ngắn khoảng cách từ phòng thí nghiệm đến đồng ruộng, doanh nghiệp và hợp tác xã. Đáng chú ý nhất,
Điều 24 quy định về khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao – nơi tập trung nghiên cứu, thử nghiệm, trình diễn, chuyển giao công nghệ, ươm tạo doanh nghiệp và đào tạo nhân lực.
Luật cũng quy định các khu này được ưu tiên tham gia chương trình thử nghiệm, tiếp cận quỹ đầu tư và các chính sách hỗ trợ nghiên cứu, chuyển giao công nghệ, tạo nền tảng để phát triển nông nghiệp hiện đại, bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành.
Luật Chuyển đổi số 2025: nền tảng số làm bệ phóng cho phát triển nông nghiệp
Mặc dù Luật Chuyển đổi số 2025 (số 148/2025/QH15) không có chương riêng về nông nghiệp, nhưng nhiều quy định sẽ tác động trực tiếp đến người nông dân, hợp tác xã, doanh nghiệp nông nghiệp và cả người tiêu dùng trong quá trình sản xuất, kinh doanh nông sản.
Các quy định về nền tảng dữ liệu số, hạ tầng số, hệ thống số dùng chung và chia sẻ dữ liệu (Điều 9, Điều 22, Điều 25). Đây là cơ sở để các bộ, ngành triển khai hệ thống truy xuất nguồn gốc điện tử, quản lý chuỗi cung ứng nông sản và phát triển nông nghiệp số theo các quy định chuyên ngành.
Ví dụ, Điều 9 quy định chính sách của Nhà nước về chuyển đổi số, trong đó ưu tiên phát triển hạ tầng số, dữ liệu số và nền tảng số dùng chung, tạo điều kiện để người dân, doanh nghiệp tiếp cận dịch vụ số và thu hẹp khoảng cách số giữa thành thị và nông thôn. Đây là nền tảng để phát triển nông nghiệp số, quản lý vùng trồng, đất đai, vật nuôi, mùa vụ và cung cấp dịch vụ công trực tuyến ngay tại địa phương.
*Thông tư 31/2026/TT-BCT: Nông sản muốn đi xa phải "có lý lịch"
Từ ngày 1/7/2026, Thông tư số 31/2026/TT-BCT do Bộ Công Thương ban hành ngày 11/6/2026 chính thức có hiệu lực, đánh dấu bước chuyển mới trong quản lý truy xuất nguồn gốc đối với các sản phẩm, hàng hóa có mức độ rủi ro cao thuộc phạm vi quản lý của Bộ Công Thương.
Theo Điều 1, Thông tư quy định việc truy xuất nguồn gốc đối với các sản phẩm, hàng hóa có mức độ rủi ro cao. Các sản phẩm khác được khuyến khích thực hiện trên cơ sở tự nguyện nhằm tăng uy tín và khả năng cạnh tranh trên thị trường.
Một điểm mới đáng chú ý, là doanh nghiệp có thể thực hiện truy xuất thông qua Hệ thống truy xuất nguồn gốc hàng hóa VeriGoods của Bộ Công Thương, hoặc sử dụng hệ thống truy xuất nội bộ nếu bảo đảm khả năng kết nối, chia sẻ dữ liệu với hệ thống này.
Theo Điều 5 của Thông tư, khi đăng ký định danh sản phẩm, thương nhân phải khai báo tối thiểu các thông tin như tên doanh nghiệp, giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp hoặc giấy tờ pháp lý tương đương, tên và hình ảnh sản phẩm cùng các thông tin nhận diện cần thiết.
Còn tại Điều 11 quy định thương nhân có trách nhiệm quản lý, sử dụng đúng mã định danh, mã truy xuất nguồn gốc và gắn mã trên sản phẩm theo đúng quy định, bảo đảm thông tin xuyên suốt trong toàn bộ quá trình lưu thông hàng hóa.
Thông tư cũng quy định lộ trình thực hiện khá rõ ràng. Từ 1/7/2026, doanh nghiệp bắt đầu đăng ký tài khoản, nhận mã định danh và xác thực thông tin sản phẩm. Đến 1/1/2027, việc truy xuất nguồn gốc sẽ trở thành yêu cầu bắt buộc đối với các sản phẩm thuộc diện áp dụng trước khi đưa ra thị trường.
Luật Quản lý thuế 2025: Nông dân chú ý khi bán hàng trên nền tảng số
Điểm mới quan trọng nhất nằm tại Điều 41 của Luật Quản lý thuế 2025, quy định về quản lý thuế đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh trên nền tảng thương mại điện tử và nền tảng số.
Theo đó: Nếu bán nông sản qua các sàn thương mại điện tử có chức năng đặt hàng và thanh toán (như Shopee, TikTok Shop, Lazada...), đơn vị quản lý sàn sẽ thực hiện khấu trừ, kê khai và nộp thuế thay cho hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh theo quy định. Người bán không phải kê khai lại phần doanh thu đã được sàn khấu trừ và nộp thay.
Ngược lại, nếu bán hàng qua các nền tảng không có chức năng thanh toán, như Facebook, Zalo hoặc website riêng, người bán vẫn phải tự kê khai, tính và nộp thuế theo quy định của pháp luật.
Hóa đơn điện tử trở thành yêu cầu phổ biến đối với hộ kinh doanh
Theo Điều 26, Luật Quản lý thuế 2025 tiếp tục mở rộng việc sử dụng hóa đơn điện tử đối với hộ và cá nhân kinh doanh.
Đối với các hộ sản xuất, kinh doanh nông sản có quy mô lớn hoặc thường xuyên giao dịch với doanh nghiệp, siêu thị, chuỗi bán lẻ, việc sử dụng hóa đơn điện tử sẽ giúp chứng minh nguồn gốc giao dịch, thuận lợi trong thanh toán, quyết toán thuế và tham gia chuỗi cung ứng hiện đại.
Khuyến khích giao dịch thuế bằng phương thức điện tử
Luật yêu cầu cơ quan thuế hoàn thiện hệ thống giao dịch điện tử, bảo đảm toàn bộ thủ tục đăng ký, khai, nộp, hoàn thuế được thực hiện trực tuyến theo lộ trình hoàn thành trước ngày 1/1/2027.
Hộ kinh doanh nông sản được sử dụng dịch vụ kế toán của đại lý thuế
Theo Điều 51, Luật Quản lý thuế 2025 cho phép đại lý thuế cung cấp thêm dịch vụ kế toán cho doanh nghiệp siêu nhỏ, hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh nếu đáp ứng điều kiện theo luật.
Luật Xây dựng 2025: Giảm nhiều loại thủ tục cho người dân và doanh nghiệp, miễn 1 số loại giấy phép xây dựng
Một trong những điểm đáng chú ý của Luật Xây dựng số 135/2025/QH15, có hiệu lực từ 1/7/2026, là quy định chung trong cấp giấy phép xây dựng. Theo khoản 2 Điều 43, ngoài nguyên tắc trước khi khởi công phải có giấy phép xây dựng, luật đã mở rộng nhiều trường hợp được miễn giấy phép nhằm cắt giảm thủ tục hành chính, tạo thuận lợi cho hoạt động đầu tư và xây dựng.
Đáng chú ý, điểm g khoản 2 Điều 43 quy định công trình cấp IV và nhà ở riêng lẻ dưới 7 tầng, có tổng diện tích sàn dưới 500 m², nếu không nằm trong khu vực yêu cầu quản lý quy hoạch, quy chế kiến trúc hoặc khu vực phát triển đô thị theo quy hoạch, sẽ được miễn giấy phép xây dựng.
Tuy nhiên, được miễn giấy phép không đồng nghĩa với miễn quản lý. Khoản 3 Điều 43, yêu cầu chủ đầu tư của hầu hết các công trình thuộc diện miễn phép, vẫn phải gửi thông báo khởi công đến cơ quan quản lý xây dựng tại địa phương trước khi thi công (trừ một số trường hợp như nhà ở riêng lẻ của hộ gia đình, cá nhân và công trình đặc biệt). Đồng thời, công trình vẫn phải đáp ứng các quy định về quy hoạch, an toàn xây dựng, phòng cháy chữa cháy và bảo vệ môi trường.
