Bài toán minh bạch ‘dấu chân carbon’, nhìn từ Tập đoàn TH

Từ nền tảng bền vững đến hệ thống kiểm định quốc tế của Tập đoàn TH

Hành trình giảm phát thải không mới với Tập đoàn TH, mà được ghi nhận từ năm 2018 khi doanh nghiệp đều đặn phát hành Báo cáo Phát triển bền vững và kiểm kê khí nhà kính.

Bước đệm vững chắc được thiết lập khi hai đơn vị tiên phong là Công ty Cổ phần Sữa TH và Công ty TNHH Nước tinh khiết Núi Tiên lần lượt đạt chuẩn trung hòa carbon PAS 2060:2014 từ năm 2023. Rồi nâng cấp lên chuẩn ISO 14068-1:2023 vào năm 2024 với cam kết duy trì dài hạn.

Bước ngoặt thực tế diễn ra vào tháng 2/2026, khi tổ chức kiểm định quốc tế Control Union chính thức xác nhận 11 sản phẩm sữa và đồ uống của TH đạt trạng thái trung hòa carbon theo tiêu chuẩn ISO 14068-1:2023 cho kỳ báo cáo năm tài chính 2024 (từ ngày 01/01/2024 đến 31/12/2024) và tiếp tục duy trì cho kỳ tiếp theo. Các sản phẩm này đã vượt qua bài kiểm toán theo nguyên tắc giảm phát thải trước, bù trừ sau, được tính trọn vẹn từ nguyên liệu đầu vào cho tới khi rời cổng nhà máy.

Cắt giảm từ gốc thay vì bù đắp dễ dãi

Thực tế, khi cái gọi là “trung hòa carbon” xuất hiện, mỗi doanh nghiệp sẽ có cách tiếp cận khác nhau. Có nơi đi chắc ngay từ khâu đầu vào. Có chỗ thì chọn cách mua tín chỉ để đỡ tốn chi phí. Tất cả để làm sao trên kiểm soát và bù đắp lượng phát thải, hướng tới trung hòa carbon.

Với TH, họ chọn cách siết ngay từ gốc. Đó là tối ưu hóa khẩu phần ăn cho đàn bò nhằm hạ thấp phát thải khí metan. Xử lý triệt để chất thải chăn nuôi. Mở rộng năng lượng mặt trời, áp dụng hệ thống quản lý năng lượng ISO 50001:2018. Chuyển đổi sang phương tiện chạy điện. Dùng bao bì thân thiện với môi trường. Phủ xanh không gian. Tối ưu hóa logistics. Và cuối cùng là buộc các nhà cung cấp trong chuỗi cung ứng phải cùng bước vào quỹ đạo giảm phát thải.

Phần phát thải bất khả kháng còn lại mới được bù đắp thông qua việc đồng hành với các dự án năng lượng sạch đạt chuẩn quốc tế.

Và đó là lí do họ tự tin chọn 11 dòng sản phẩm làm mũi nhọn kiểm định. Bà Hoàng Thị Thanh Thủy - Giám đốc Phát triển bền vững Tập đoàn TH chia sẻ: “Quy trình sản xuất và chuỗi cung ứng của 11 sản phẩm này có ranh giới vòng đời được xác định rõ ràng. Dữ liệu phát thải có thể thu thập đầy đủ và nhất quán, đáp ứng yêu cầu minh bạch và độ tin cậy khi tính toán".

Cũng theo vị lãnh đạo này, câu chuyện sử dụng sản phẩm bán lẻ, ngoài việc áp dụng các quy chuẩn quốc tế, họ muốn gửi gắm một thông điệp khác. Đó là sản phẩm được sản xuất, phải có trách nhiệm với cộng đồng, môi trường, hướng tới ý thức sống xanh.

Trung hòa carbon và cuộc chơi không có chọn lựa

Ngay từ đầu năm 2026, Cục Biến đổi khí hậu thuộc Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã chính thức vận hành thí điểm Chương trình dán nhãn carbon tự nguyện, nhằm khuyến khích doanh nghiệp minh bạch hóa dấu chân carbon, tạo đà hình thành thói quen tiêu dùng xanh và gia tăng sức cạnh tranh cho hàng Việt trên sân chơi toàn cầu.

Nhìn lại, đa số các doanh nghiệp Việt đều đang ở vạch xuất phát. Cuộc chơi này, nếu không muốn bị loại bỏ, thì họ buộc phải tham gia đầy đủ. Từ câu chuyện của TH cho thấy, vấn đề chưa hẳn ai nhìn nhận sớm hơn, mà nằm ở chỗ ai chuyển động thích ứng nhanh hơn, để đón đầu và hòa nhập nhanh vào guồng. Hiện diện càng sớm và càng vững, thì càng có tiếng nói mạnh và phủ sóng cao. Cạnh tranh “xanh” ngày càng khốc liệt, thì ai thật sự coi “xanh” là sống còn và quyết tâm theo đuổi có trách nhiệm, người đó mới tồn tại được.

Nhưng có vé thông hành, vẫn chưa đủ. Việc loại bỏ sự phụ thuộc các hoạt động vay mượn, bù đắp phát thải từ bên ngoài, chỉ có giá trị tạm thời, nếu nội lực và bản thân doanh nghiệp không dịch chuyển triệt để. Đó là áp dụng toàn bộ năng lượng tái tạo trong sản xuất, kiểm soát từ nguyên liệu thô đến khâu cuối cùng là sản phẩm tới tay người tiêu dùng bằng đường nào. Việc TH áp dụng cuộc chơi minh bạch là dựa trên con số kiểm toán độc lập, đưa qua “máy soi” trung hòa carbon từng sản phẩm cụ thể, có lẽ là một ví dụ thực chứng rõ ràng để các doanh nghiệp tham khảo, khi bắt tay vào đường đua này.